دسته بندی | بهداشت محیط |
فرمت فایل | doc |
حجم فایل | 12 کیلو بایت |
تعداد صفحات فایل | 17 |
تحقیق بررسی ایمنی و بهداشت کارمندان در 17 صفحه ورد قابل ویرایش
برنامة حفاظت داوطلبانه Voiuntary Protection Program
ادارة ایمنی و بهداشت حرفه ایOSHA رهنمودهایی در مورد vpp ارائه نمود که شامل مدیریت مؤثر در ایمنی کارکنان و حفاظت بهداشتی است که از عوامل تعیین کننده و سرنوشت ساز در کاهش گستردگی و شدت صدمات و بیماریهای ناشی از کار می باشد.مدیریت کار آمد به تمام مشکلات و خطرات ناشی از کار، شامل خطرات بالقوه ناشی از تغییر شرایعاد عملیات محل کار می پردازد. مدیریت خطراتی که توسط استاندارهای دولتی تعیین شده اند را در همه حال مورد بحث قرار می دهد.
در طول سالیان OSHA و نیروی اجرائی دولت و هیئت مشاور به مواردی برخورد کردند که برنامة ایمنی بهداشت به طور صحیح مدیریت شده و نیز مکانهایی که میزان صدمات به طور فوق العاده ای کم بوده است. ویژگیهای معمول و رایج در این مکانها استفاده از سازماندهی و روشهای سیستماتیک جهت واگذاری مسئولیتهای مناسب به تمام مدیران، سرپرستان و کارگران جهت بازرسی منظم کنترل خطرات بالقوه موجود و همچنین هدایت و آموزش تمامی ارزیابی OSHA از یک مکان برای vpp شامل:
گفتگو با مقامات و کارکنان شرکت، بررسی مدارک و مستندات ایمنی، بازبینی همه مراحل کارخانه، مصابحه طیف وسیعی از کارگران کارخانه و کارگران قراردادی است.
تمی ارزیابی در جستجوی شرایط مطلوب، کارگرانی که می دانند چگونه از خودشان محافظت کنند و در ارتباط با مدیریت از نظر مسائل ایمنی باشند و تیم مدیریتی که کاملاً درگیر کنترل و پیشگیری از خطرات هستند، می باشند
1- برنامة مدیریت ایمنی:
خطوط راهنمای کلی شامل توجه و تشویق کارکنان در جهت مبادرت و پایه گذاری برنامه ای است که به صورت سیستماتیک خط مشی و روشهای عملیات تمرینی متناسب جهت حفاظت کارکنان از خطرات بهداشتی و ایمنی را فراهم می کند یک برنامة مؤثر شامل پیش بینی تشخیص سیستماتیک، ارزیابی پیشگیری یا کنترل خطرات عمومی مکان کار، خطرات ویژه شغلی و خطرات بالقوه که احتمالاً از شرایط قابل پیش بینی ناشی می شود، می باشد. اگر نه خطرات با خطرت بالقوه از نظر پنهانی شده و یا روشهای کنترلی پیشگیرانه با شکست مواجه خواهد شد و احتمال صدمه یا بیماری به طور چشمگیری افزایش می یابد و OSHA تصدیق می کند اگر چه طبق مقررات عمل کردن، هدف مهمی است، برنامه مؤثر با نگاهی فراتر، به نیازهای قانونی همه خطرات می پردازد. همینطور در صدد تلاش جهت جلوگیری از صدمات و بیماریها خواهد بود. اگر چه استانداردها راهنمای مهمی جهت تشخیص خطرات فراهم می کنند ولی آنها در همه حال کافی نیستند. موفقترین برنامه ها دارای نگرشی فراتر از استاندارد های دولتی و الزامات قانونی هستند. آنها منابع اطلاعاتی دیگری را در مورد خطرات دنبال می نمایند و همینطور از تواناییهای تحلیل گرایانه خویش برای جستجو و یافتن خطراتی که توسط استانداردها تحت پوشش قرار نگرفته اند، استفاده می کنند. انگیزة آنها جلوگیری از صدمات و بیماریها و هزینه های اقتصادی و انسانی وابسته می باشد چه با قانون مطابقت داشته باشد و یا خیر.
OSHA تذکر می دهد که آنچه در برنامه مدون گفته می شود اهمیت کمتری در مقایسه با آنچه که در عمل با آن مواجه می شویم، دارد
یک برنامه مدون اصلاح شده به طور منظم خط مشی را توضیح می دهد و یا شفاف می کند و هرگاه مشکلی ما بین تقدم ایمنی و تولید به وجود آید، به عنوان نقطة وارسی
(checkpoint) عمل کرده و اجرای منصفانه و مناسب قوانین ایمنی کار را ضمانت می کند.
برنامه مدون OSHA شامل: خطرات خاص محل کار : کنترل های اجرایی و مهندسی و نیازمندیهای ppE ( لوازم حفاظت فنی Personal Protective eqwpment ) می باشد.
2- اهداف و خط مشی ایمنی
الف- راهنمایی خط مشی OSHA
مدیریت باید به وضوح خط مشی محل کار را جهت بهبود مباحث ایمنی و بهداشت کار و شرایط کار معین کند. تا آنجا که همة کارکنان بطور مسئولانه در جایگاه و محل خود قرار گرفته و درکی از اولویت جایگاه حفاظت، ایمنی و بهداشت در ارتباط با دیگر ارزشهای سازمانی داشته باشند. بیان خط مشی، پایه و اساس مدیریت ایمنی و بهداشت می باشد. اگر این موضوع به وسیلة کلیه اعضاء سازمان فرا گرفته شود می تواند معیاری برای سنجش شایستگی و کفایت فعالیت های حفاظتی باشد.
ب- راهنمای اهداف کوتاه مدت OSHA
مدیریت با ید ارتباط و هدف روشن و واضحی برای برنامه ایمنی و بهداشت پایه گذاری نماید و مقاصدی برای تآمین رسیدن به این اهداف داشته باشد، چیزی که نتایج آن برای کلیه اعضای سازمان قابل درک باشد. یک هدف کوتاه مدت. خط مشی ایمنی و بهداشتی کاملاً ویژه ای را می طلبد.
3- مشارکت و تعهد مدیریت:
OSHA بر این باور است که مسئولیت و تعهد مدیریت و مشارکت کارکنان مکمل یکدیگر هستند. مسئولیت و تعهد مدیریت ایجاد انگیزه نموده وراهی جهت کنترل فعالیتهای سازمان می باشد. در یک برنامه مؤثر مدیریت ایمنی و بهداشت کارگران را به عنوان اساس و پایه ارزش سازمان مورد توجه خاص قرار داده و حمایت و حفاظت از آنرا به همان شدت و قدرت برای اهداف دیگر سازمانی هم منظور می کند. مشارکت کارکنان سبب می شود که آنان وفاداری و تعهد خویش را بتوانند به نوعی در مورد پشتیبانی از ایمنی چه برای خودشان و چه برای دیگران اظهار نمایند.
عمل قوی تر از کلام است. اگر مدیریت ارش اولویت بالایی جهت پشتیبانی از ایمنی و بهداشت در عمل قائل شود. دیگران هم بالطبع از آن پیروی خواهندکرد. مدیران کارخانه که در محوطه های کار از وسایل حفاظت فردی لازم استفاده می نمایند و شخصاً حفاظت ایمنی و بهداشت را دنبال می کنند، چنین مشارکتی را نشان می دهند.
4- مشارکت کارکنان:
OSHA برای تشویق مشارکت کارکنان در ساختار عملکرد برنامه، برنامه ایمنی را لازم دانسته و تصمیماتی که در ایمنی و بهداشت آنها موثر هستند را تهیه می نماید.
کارکنان باید در ساختن جایگاه برنامه ایمنی و بهداشت به طور هدفمند درگیر باشند. در خصوص نیازمندیهایی که OSHA گفته به این معنی نیست که واگذری مسئولیتها به کارکنان صورت بگیرد. وظیفه حمایت از مسائل ایمنی و بهداشتی بطور آشکار وظیفه کارفرما می باشد. اگر چه کارکنان دانش و آگاهی دقیقی از شغلها دارند، دقت، اجرا، توجه به کار، نگرش واحدی درحیطه شغلی به آنها می دهد که موجب عملکرد بهتر و موثرتری در جهت برنامه می شود. اشکالی از مشارکت که کارکنان بطور کامل نسبت به پیشگیری سیستماتیک ملزم می شوند شامل:
1) توسعه یا اصلاح قوانین عمومی برای کار ایمن
2) تهیه و تدارک برنامه و عرضه آنها جهت جلسات ایمنی.
3) مساعدت و همکاری در تحقیق و رسیدگی به جلسات.
پیوند کمیته های کار- مدیریت بسیار رایج می باشد. به عبارت دیگر شامل کمیته ایمنی کار، تیم های گردشی ایمنی، واگذاری نوبتی کارکنان به چنین وظایفی و پذیرش و قبول کارکنان داوطلب جهت این وظایف می باشد.
مشارکت کارکنان تنها زمانی موثر است که کارفرما پذیرای آن بوده و وسایل جهت محافظت از هر تبعیضی شامل آزار و اذیتهای غیر رسمی به کارکنان درگیر را فراهم آورد.
- طرح ریزی اضطراری
مدیریت باید برنامه و آمادگی لازم برای شرایط اضطراری داشته باشد یک نیاز تمرینات و آموزش را اجرا نماید. بطوریکه پاسخ کلیه قسمتها به شرایز اضطراری امری عادی ( طبیعت ثانویه) شود.
اگر کارکنان بطور کامل برای واکنش در برابر شرایز اضطراری، جهت پاسخهای فوری و از لحاظ فنی صحیح و دقیق، آموزش ندیده باشند ممکن است خودشان و دیگران را در معرض خطرات بزرگتری قرار دهند و نتوانند کاری جهت کاهش آن انجام دهند.
17- برنامه مراقبتهای پزشکی
برنامه هایی که OSHA برای مراقبتهای پزشکی پایه گذاری می نماید شامل قابلیت دسترسی کمکهای اولیه و پزشک در محل کار و مراقبتهای پزشکی فوری می باشد، بطوریکه در صورت وقوع صدمه یا حادثه، ضررهای آن به حد اقل ممکن خواهد رسید
قابلیت دسترسی به کمکهای فوری لازم می باشد. ماهیت خدمات به شدت صدمات یا مواجهه خطرات بهداشتی که ممکن است رخ دهد. بستگی دارد.
18- آموزش ایمنی و بهداشت
OSHA بیان می کند که تعلیم و تربیت و آموزش وسیله ضروری جهت درک ارتباط واقعی نیازمندیهای پشتیبانی از برنامه های ایمنی و بهداشتی برای کلیه کارکنان می باشد همچنین کارفرما باید از درک اطلاعات توسط کارکنان، سرپرستان ومدیران مطمئن شود. آموزش به تنهایی برای ادراک واقعی پایدار کافی نیست. اگر چه هیچ وسیله قابل اعتمادی برای حصول اطمینان از ادراک کامل وجود ندارد اما می توان از سؤالات شفاهی. آزمایشات رسمی استفاده کرد.
اطلاعات ایمنی، بهداشتی و آموزشی، اغلب زمانی مؤثرتر است که به آموزشهای دیگر دربارة نیازمندیهای انجام کار، عدات شغلی ملحق شوند
تعهد و تشریک مساعی کارکنان جهت پیشگیری و کنترل مواجهه با خطرات نه فقط برای خودشان بلکه برای دیگران هم بسیار اساسی و مهم است.
19- محتوای آموزش ایمنی و بهداشت.
استاندارد اطلاع رسانی خطر OSHA تصریح می کند که وظیفة کار فرما مطلع ساختن کارکنان از خطرات مکان کار و تامین آموزشهایی است که آنها را قادر به اجتناب از صدمات و بیماریهای مرتبط با کار می سازد.
تعلیم و تربیت آموزش در برنامه های ایمنی و بهداشت خصوصاً برای کارکنانی که نسبت به وظایف جدید مدعی هستند، حساس و مهم می باشد. اگر چه تعدادی ازصدمات ممکن است به علتهای دیگری نسبت داده شود ولی تعداد قابل ملاحظه ای از آنها بطور مستقیم به آگاهی ناکافی از خطرات شغلی و عملیات کار ایمن می باشد. در گزارش سال 1979، 48 درصد کارکنان صدمه دیده مدت اشتغالشان کمتر از یکسال بوده است.
دسته بندی | علوم انسانی |
فرمت فایل | doc |
حجم فایل | 172 کیلو بایت |
تعداد صفحات فایل | 75 |
تحقیق بررسی اوقات فراغت جوانان در ایران و امکانات موجود در 75 صفحه ورد قابل ویرایش
فهرست
عنوان
صفحه
فصل اول.................................................................................................................................................
مقدمه......................................................................................................................................................
بیان مسئله ...........................................................................................................................................
اهداف تحقیق........................................................................................................................................
هدف کلی .............................................................................................................................................
هدف خاص............................................................................................................................................
اهمیت و ضرورت تحقیق...................................................................................................................
فرض ها یا سؤالهای ویژه تحقیق.....................................................................................................
تعریف عملیات واژه ها یا اصطلاحات.............................................................................................
فصل دوم................................................................................................................................................
مقدمه......................................................................................................................................................
بخش اول: ادبیات تحقیق...................................................................................................................
اوقات فراعت از دیدگاه دانشمندان.................................................................................................
تحولات تاریخی مربوط به نحوه گذران اوقات فراغت در ایران................................................
اوقات فراغت بعد از اسلام.................................................................................................................
اوقات فراغت از دیدگاه اسلام...........................................................................................................
خصایص و ویژگیهای فراغت..............................................................................................................
اوقات و فراغت و بهداشت روانی......................................................................................................
فراغت و خلاقیت.................................................................................................................................
فراغت و توسعه مهارتهای شناختی.................................................................................................
اوقات فراغت و تقویت مهارتهای حسی- حرکتی و فعالیتهای ورزشی..................................
جهت نگرش..........................................................................................................................................
اوقات فراغت و اصلاح رفتار و تعالی شخصیت............................................................................
اوقات فراغت و آسیب پذیریهای اجتماعی ..................................................................................
بخش دوم: پیشینه تحقیق................................................................................................................
فرضیه های عنوان شده در این تحقیق ....................................................................................................
فصل سوم...............................................................................................................................................
مقدمه .....................................................................................................................................................
جامعه آماری..........................................................................................................................................
چگونگی گزینش نمونه ها.................................................................................................................
ابزار گردآوری اطلاعات.......................................................................................................................
چگونگی اجرا.........................................................................................................................................
روش تحقیق..........................................................................................................................................
آزمونهای آماری.....................................................................................................................................
فصل چهارم............................................................................................................................................
یافته ها و تجزیه و تحلیل آن...........................................................................................................
نتایج آزمودنهای مجذورخی X2......................................................................................................
بحث و نتیجه گیری ...........................................................................................................................
فصل پنجم ............................................................................................................................................
خلاصه تحقیق......................................................................................................................................
فرض ها و سئوالات تحقیق...............................................................................................................
محدودیتهای تحقیق............................................................................................................................
محدودیتهای دراختیار محقق............................................................................................................
محدودیتهای خارج از اختیار محقق................................................................................................
پیشنهاد ها.............................................................................................................................................
فهرست منابع........................................................................................................................................
پیوستها ..................................................................................................................................................
مقدمه:
یکی از مسائلی که پیوسته مورد نظر صاحب نظران علوم تربیتی و دست اندرکاران تعلیم و تربیت قرار گرفته مسئله اوقات فراغت است. تخصص در گستره حیات بیانگر مطلب است که در زندگی پر از فراز و نشیب انسان لحظه ها و اوقاتی وجود دارد که از اهمیت و حساسیت فوق العاده ای برخوردار است. اوقاتی که بستر مطلوبی است برای جریان نیکوی رشد شخصیت و اعتلای وجود و یا زمینه همواری است برای بروز اختلاف رفتاری، انحراف اخلاقی و بزهکاری اجتماعی، بدون تردید زمانی که از اوقات فراغت بحث به میان می آید، سخن از ارزشمندی این اوقات است هنگامه بسیار حساس و پرمعنا، اوراقی سرنوشت ساز در کتاب زندگی که نیازمند اراده های استوار و اندیشه های خلاق است.[1]
شعار ( وقت طلاست) و (شیطان برای دستهای بیکار کاربد می یابد) همواره در اغلب جوامع مطرح بوده و تفکر و تدبیر درباره اوقات فراغت و توجه به نحوه گذراندن این اوقات در کشورهای صنعتی بیش از دیگر کشورها رواج یافته است. حتی اغلب جامعه شناسان و اقتصاد دانان ( دماز، اندرسون، اوژه) بر این باورند که تحول جوامع انسانی به سوی تمدن فراغت در حرکت است.[2]
اوقات فراغت جوانان به مشابه شمشیری دولبه است اگر از آن به طور اصولی استفاده شود نه تنها راهگشا است بلکه زندگانی با برنامه، منسجم و هدفدار پیش روی انسان قرار میدهد. اگر خدا ناکرده این اوقات گرانبها و سالم و با برنامه های مقبول سپری نشود، زمینه های گرایش به فساد و تباهی و انحطاط جوانان را فراهم می آورد. فساد تباهی تنها مفهومی از ناهنجاری اجتماعی نیست، بلکه مصدتعی از به هدر دادن منابع و انرژی انسانی و مالی و مادی است. جوانی که در ابتدای جوانی به بیراهه می رود. نه تنها جوانی و انرژی جسمی و روحی خود را به هدر می دهد و خود را به هلاکت ، بدبختی، و فقر و ممکن است می اندازد، بلکه از ابعاد نیز در تخریب منابع اجتماعی نقش دارد، که یکی از آنها را می توان ایفای نقش مخرب به مثابه الگویی قابل تقلید برای عمده دیگری از جوانان دانست. البته این بعد از کارکرد افراد ناهنجار، بحرانی ترین و مصیبت سازترین نقش او در اجتماع است.[3]
لذا می توان نحوه گذراند اوقات را جزو ریشه های فقر و استمرار آن یا تعالی افراد تلقی کرد. واقعیت امر در فرهنگ ما نیز چنین است، مردم ما با افرادی که وقت خود را تقسیم کرده اند و مدام به کاری و فعالیتی مشغول هستند را بیشتر قبول دارند تا افرادی را که لحظاتی از عمر خود را به سستی، کاهلی و بیکاری می گذرانند لذا بین اوقات فراغت و رشد اجتماعی و فردی ارتباط مستقیم وجود دارد و هر چقدر اوقات فراغت آدمی اصولی، منطقی و با برنامه باشد، می توان امیدوار بود که رشد اجتماعی، خلاقیت و ابتکار فردی او بالاتر خواهد بود و هر چقدر اوقات فراغت آدمی به بطالت بگذرد می توان مشاهده کرد که ارزش و اعتبار اجتماعی او کاسته می شود.
اوقات فراغت پدیده ای است که برای هر فردی لازم و ضروری است. اگر انسانها تمام وقت خود را به کار طاقت فرسا اشتغال داشته باشند، باید یقین داشت که از قدرت تفکر، خلاقیت و نوآوری آنها به تدریج کاسته خواهد شد و به موجوداتی همچون پیچ و مهره تبدیل خواهد شد. ولی اگر در بین کار فراغتی باشد که انسان بتواند مقایسه ای بین خود و کارش و با نقش که دارد و ارزش خود واندش وظیفه ای را که ایفا می کند، بپردازد خود را در مسیری قرار می دهد که لیاقتش را دارد و زندگی اش هدفدار و با برنامه شود و موقعیت را در آغوش می کشد.
دکتر کارل می گوید: خواستهای وحشیانه شهوات ممکن است جلب نوعی اهمیت نماید ولی هیچ چیز غیر منطقی تر از آن زندگی نیست. اگر زندگی منحصر به رقصیدن و به دور شهر با اتومبیل چرخیدن و سینما رفتن و رایوشنیدن باشد چه فایده ای دارد. تفریح بدون آنکه متضمن نفعی باشد فرصتهایی را که کارگران بر اثر تکامل ماشینها و خسن تهیه محصول به دست آورده اند بحث بر باد می دهند. زحمات مصروفه، حداقل چهار ساعت در روز به طول زندگی افزوده است یعنی اوقات گرانبهایی که اگر کسی آنرا علاقه مند مصرف کند می تواند تعلیم بگیرد، جسم و جانش را نیرومند کند، آسیب شخصیت نماید و وظیفه انسانیت خود را انجام دهد.[4]
در موقع تفریح و سرگرمی زندگی زنگ ذوق و ابتکار به خود می گیرد و لطف و فضای مخصوصی پیدا می کند، روح سبکبال و پر نشاطی می شود، عواطف و احساسات شکوفا می گردد و آدمی در خود احساس آزادگی می کند در این مورد حضرت علی (ع) می فرماید، فرح و شادمانی باعث بهجت و انبساط روح و مایه و جد و نشاط است وهمچنین فرموده اند: هر یک از اعضای بدن به استراحت نیاز دارد.[5]
مطالب قابل توجه دیگر این است که وضعیت اجتماعی بر روی ایام فراغت جوانان تأثیر گذاشته و خود نیز از آن متأثر است. در این راستا با توجه به رقمی متجاوز از 20 میلیون نوجوان و جوان در کشور ما که اکثریت قریب به اتفاق آنها طیف دانشجویی کشور ما را تشکیل می دهند، تدبیر و سیاستگذاری اوقات فراغت آنها با عنایت به اهداف تربیتی، اجتماعی ضرورت پیدا می کند که در این باره بخش مهمی از این مسئولیت خطیر به عهده سازمانهایی آموزش پرورش و بخش دیگر آن به عهده سازمانهایی نظیر سازمان تربیت بدنی، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، صدا و سیما، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان تبلیغات اسلامی و غیره می باشد.[6]
همانطوریکه کاروتولید نیازمند برنامه عملی و تخصصی است و زیر بنایی هر برنامه عملی تحقیقات انجام شده و اطلاعات قبلی است برای برنامه ریزی ( اوقات فراغت نیز باید تحقیقات لازم انجام پذیر- جمع آوری نظریات و استفاده کردن از تجربیات دیگران و لذا تحقیق حاضر سعی دارد ضمن آگاهی از نظرات و نگرش دانش آموزان در مورد گذراندن اوقات فراغت آنان، موانع و مشکلاتی را که در این زمینه وجود دارد مشخص نماید و راه حلها و پیشنهادات لازم را در نظر گرفتن امکانات ارائه دهد تا با استفاده از نتایج این تحقیق به توان دربهبود برنامه ریزی جهت اوقات فراغت دانش آموزان چاره اندیشید و در نهایت به این نتیجه برسیم که در بحث از اوقات فراغت پر کردن صرف آن مد نظر اینست، بلکه غنی کردن آن امر بسیار مهمی است. با توجه به اینکه تحقیقات روان شناسی نقش موثر نحوه گذراندن اوقات فراغت را در رشد شخصیت نشان داده اند.
بیان مسئله :
دوره نوجوانی یکی از مراحل حساس و پر اهمیت رشد جسمی و شخصیتی افراد به حساب می آید. نوجوان امروز اوقات فراغت فراوانی دارند، وسایل سرگرمی بیشتری می تواند، داشته باشند. لیکن به ارزشهای اجتماعی و اخلاقی آنها نمی توان اطمینان کرد چنانکه توجه دقیق به فعالیتهای تفریحی در عصر حاضر و تقریباً در تمام کشور های جهان به خصوص کشورهای به اصطلاح پیشرفته این حقیقت تلخ را ثابت می کند که بعضی از این فعالیتها بسیار نامعقول و مضرند و شرکت نوجوانان در آنها به زندگی سالم ایشان لطمه می زند.[7]
بنابراین با در نظر گرفتن حساسیت، اهمیت و نقش حیاتی اوقات فراغت ضروری است با تهیه و تنظیم برنامه های آموزشی از طریق همکاری مشترک اولیاء و مربیان و اتخاذ روشهای مناسب ضمن جلب توجه دانش آموزان و ایجاد نگرش مثبت در آنها نسبت به ارزش و اثرات مثبت اوقات فراغت و برانگیختن رغبت و انگیزه در حسن بهره وری و بارور سازی این فرصتها در زمنیه پیشگیری از هر گونه آسیب پذیرها در ایام فراغت تدابیر لازم را پیش بینی کرد. براین اساس، این تحقیق در پی آن است که رابطه شناخت علمی و دقیق بین نحوه گذراندن اوقات فراغت و انحرافات اجتماعی دختران سنین 20 - 15 سال منطقه 5 تهران می باشد.
اهداف تحقیق:
هدف کلی :
هدف کلی از تحقیق، یافتن راه حل ها و راهکارهای مناسب و صحیح برای بهسازی نحوه گذارندن اوقات فراغت نوجوانان و دانش آموزان و دانشجویان و یافتن راههای درست و مشخص برای ایجاد و یا بازسازی لازم جهت استفاده مطلوب همه نوجوانان و جوانان فراغت خود با تأکید بر نکات تربیتی و شناخت هر چه بهتر آن می باشد.
هدف خاص:
1- پی بردن به چگونگی تأثیر و امکانات موجود در جامعه و مدارس و دانشگاهها بر نحوه گذران اوقات فراغت نوجوانان و جوانان
2- آشنایی با نوع فعالیتهای دانش آموزان و دانشجویان در اوقات فراغت
3- کشف ذوق و علاقه و میزان توانائیهای دانش آموزان و دانشجویان در زمینه های مختلف گذران اوقات فراغت
4- شناسایی امکانات موجود و دست یافتن به راههایی جهت استفاده از امکانات موجود و دست یافتن به نتیجه مناسب و در نتیجه برنامه ریزی و تجهیز برای ارتقاء کیفی و بهره مندی از وسایل و لوازم موجود
چگونگی اجرا:
جهت اجرای پرسشنامه که حاوی 22 سوال است، ابتدا توضیحات لازم درباره چگونگی پر کردن پرسشنامه داده و به دانش آموزان گفته شد که این پرسشنامه به منظور انجام یک تحقیق می باشد و اطلاعات بدست آمده و نتایج در مورد کل گروه به صورت گروهی مورد استفاده خواهد شد و هیچگونه برداشت فردی و مجزاء در آنها به عمل نخواهد آمد.
روش تحقیق:
نوع پژوهش زمینه یابی است، در پژوهش زمینه یابی توجه محقق بیشتر به آن نکات و عوامل مهم و یا با معنی است که به صورتی در شناخت گذشته یا میزان تغییرات یک مورد خاص موثر است به عبارت دیگر، در این نوع پژوهش شناسایی و درک جامعی از یک دور کامل یا قسمتی مهم از زندگی یک واحد، هدف است و این واحد مورد مطالعه ممکن است یک فرد، یک فامیل، یک گروه، یک مؤسسه اجتماعی، یا یک جامعه باشد. این پژوهش به طور عمیقی کنش و واکنشهای میان عوامل بوجود آورنده تغییر بار شد و گسترش در یک دوره به خصوص به مطالعات مدارس می پردازند.
مددکاران اجتماعی و مشاوران مدارس اغلب درگیر این نوع مطالعات و باید در تمام مراحل فعالیت خود این نکته را به خاطر داشته باشند که در این موارد خرد مورد مطالعه نماینده گروه نیست و نمی توان از او یک نتیجه گروهی گرفت، بلکه در این مطالعات باید فرد را به عنوان یک شخصیت بی همتا مورد مطالعه قرار داد و هرگز نتایج حاصل از وی مطالعه یک واحد را به عموم تعمیم نداد.
معمولاً مطالعات و بررسیهای مددکاران اجتماعی و مشاوران مدارس در جهت پروژه های تحقیقی نیست بلکه، مطالعات آنان بیشتر در جهت یافتن راه حلهای مناسبی برای مشکلات مراجعان است البته می توان تعدادی از این موارد که کم و بیش مشابه اند، به عنوان طرح تحقیقی انتخاب کرد و از طریق مقابله و مقایسه انواع مختلف، به شناخت و درک بهتر و بیشتر از رفتار بشر نائل گشت.
آزمودنیهای آماری:
جهت تجزیه و تحلیل داده ها از محاسبات توصیفی و استنباطی استفاده می شود. در بخش توصیفی: میانه، میانگین و مدینها، واریانس
بخش استنباطی: از مجذور کا یا X2 استفاده می شود.
آزمون مجذور فی فقط در مورد داده های گسسته یا ناپیوسته یعنی داده های شمرده شده و نه مقادیر اندازه گیری شده بکار می رود. آزمون مجذور فی آزمون نبودن وابستگی است. این معنا یک متغییر از متغییر دیگر ثانیه نمی پذیرد و یا رابطه ای بین آن وجود ندارد.
آزمون X2 آزمودنی برای اندازه گیری درجه ارتباط نیست. این آزمون صرفاً برای برآورد احتمال که آیا عاملی غیر از عامل تصادفی اخطای اندازه گیری رابطه ظاهری را ایجاد کرده است تا نه به کار می رود و از آنجا که براساس فرضیه صفر گفته می شود در رابطه ای بین دو متغییر وجود ندارد متغییر مستقل از یکدیگر بنابراین آزمون مذکور احتمال را اریابی می کند که رابطه مشاهده شده ناشی از عامل تصادف است.
پیشنهادها:
از تحقیق حاضر می توان چنین نتیجه گرفت که وضعیت گذراندن اوقات فراغت و انحرافات اجتماعی دانش آموزان آنگونه که باید رضایت بخش نبوده است. لذا برای بهره گیری هرچه بهتر دانش آموزان از اوقات فراغت بایستی تحولاتی اساسی درسه رکن (جامعه- خانواده- مدرسه) به وجود آورد. بدون شک پرداختن به هر یک از این ارکان و نقاط ضعف وقوت آنها می توان اوقات فراغت بهتری برای دانش آموزان به وجود آورد.
همانطور که ذکر شد سه رکن ( جامعه- خانواده- مدرسه) را باید مدنظر قرار دارد ابتدا از خانواده شروع می کنیم زیرا به عنوان پایه و مرکز نقل فعالیتهای دانش آموز انجام وظیفه می کند. در این زمینه باید با ارتقاء سطح آگاهی والدین در زمینه نیازهای روانی- عاطفی فرزندان خود و مدر جستن از امکانات مالی خانواده ها جهت فراهم آوردن شرایط مناسب برای بهره گیری مطلوبتر دانش آموزان از اوقات فراغت بتوان بستری خوب را در این زمینه به وجود آورد.
دومین رکن اساسی مدرسه می باشد که در این زمینه باید با ایجاد گروههایی مرکب از مربیان علاقمند و نمایندگان دانش آموزان جهت شناخت علایق محصلین و ذوق و سلیقة آنها و برنامه ریزی جهت یافتن زمینه هایی که بتوان از طریق آنها به شکوفایی این علایق کمک نمود. این کار می تواند از طریق بررسی پیشنهاداتی که توسط خود دانش آموزان به گروههای مذکور ارائه می شود صورت گیرد. تخصیث بودجه ای از سوی وزارت آموزش و پرورش جهت ایجاد مراکزی که بتوان از آنها برای پرکردن فراغت دانش آموزان بهره جست مانند کتابخانه ها، کلاسهای تقویتی و اختصاص دادن بخشی از ساعات مدرسه به فعالیتهای فوق برنامه و گنجانیدن آن در برنامه کلاسی دانش آموزان و دانشویان و توسعه امکانات ورزشی مدارس، ایجاد ارتباط تنگاتنگ میان خانه و مدرسه از طریق انجمن اولیاء و مربیان، ایجاد ستادهایی مرکب از نمایندگان نهادها و سازمانهایی که به نحوی از انحاء در زمینة گذرانن اوقات فراغت دانش آموزان و دانشجویان فعالیت می کنند جهت هماهنگ نمودن اقداماتی که از جانب آنها صورت می گیرد و گسترش امکانات ورزشی و تفریحی سالم در سطح شهر مانند سالنهای ورزشی، پارک، توسعه کارگاههای تولیدی مثل قالی بافی، نقاشی، سفال سازی، گل سازی، خطاطی مدرن و ....
دسته بندی | برق |
فرمت فایل | doc |
حجم فایل | 21 کیلو بایت |
تعداد صفحات فایل | 42 |
تحقیق بررسی انواع موتورهای برق در 42 صفحه ورد قابل ویرایش
فهرست مطالب
عنوان صفحه
انواع موتورهای متناوب 1
میدان گردان 2
موتور سنکرون 5
موتور القایی 8
موتورهای القایی دو فازه 11
موتور یک فاز 14
موتورهای القایی با قطب های شکاف دار 18
موتور سنکرون 21
موتورهای القایی 23
دستگاههای الکترومکانیکی 25
مدارهای ریله 26
کلیدهای قدرت 29
ترانسفورماتور 31
پست های فشار قوی 31
انواع پست ها 32
اجزاء تشکیل دهنده پستها 36
ترانسفورماتورهای قدرت 37
دستگاههای حفاظت کنترل ترانسفورماتورها 38
رله بوخهلتس 39
انواع موتورهای متناوب :
چون مقدار زیادی از قدرت الکتریکی تولید شده بصورت متناوب میباشد ، بیشتر موتورها طوری طرح شده اند که با جریان متناوب کار کنند . این موتورها در بیشتر موارد میتوانند دو برابر موتورهای جریان مستقیم کارکنن و زحمت آنها در موقع کارکردن کمتر است ، چون در موتورهای جریان مستقیم همیشه اشکالاتی در کموتاسیون آنها ایجاد میشود که مستلزم عوض کردن ذغالها یا زغال گیرها و یا تراشیدن کلکتور است . بعضی موتورهای جریان متناوب با موتورهای جریان مستقیم کاملا فرق دارند ، بطوریکه حتی در آنها از رینگ های لغزنده هم استفاده نمیشود و برای مدت طولانی بدون ایجاد درد سر کار میکنند .
موتورهای جریان متناوب ، عملا برای کارهایی که احتیاج به سرعت ثابت دارند ، مناسب هستند . چون سرعت آنها به فرکانس جریان متناوب اعمال شده به سر های موتور ، بستگی دارد . اما بعضی از آنها طوری طرح شده اند که در حدود معین ، دارای سرعت متغیر باشد .
موتورهای جریان متناوب میتوانند طوری طرح شوند که با منبع جریان متناوب یک فاز یا چند فاز کار کنند . ولی چه موتور یک فاز باشد و یا چند فاز ، روی اصول یکسانی کار میکنند ، اصول مزبور عبارتست از این که جریان متناوب اعمال شده به موتور یک میدان مغناطیسی گردانی تولید میکند و این میدان باعث میشود که روتور بگردد .
موتورهای جریان متناوب عموما به دو نوع تقسیم بندی می شوند :
1-موتورهای سنگرون
2- موتورهای القایی .
موتور سنکرون در واقع یک آلترناتور است که بعنوان موتور کار میکند و در آن جریان متناوب به استاتور و جریان مستقیم به روتور اعمال میشود موتورهایی القایی شبیه به موتورهای سنگرون هستند با این تفاوت که در آنها روتور به و منبع قدرت وصل می شود .
از دو نوع موتورهای جریان متناوب ذکر شده ، موتورهای القائی به مراتب خیلی بیشتر از موتورهای سنکرون مورد استفاده قرار میگیرند .
میدان گردان :
همانطور که گفته شد میدان گردانی که از اعمال جریان متناوب به موتور ، تولید میگردد باعث گردش روتور میشود . اما قبل از اینکه یاد بگیرید چگونه یک میدان گردان باعث حرکت روتور میشود ، باید اول درک کنید که چگونه یک میدان گردان باعث حرکت روتور میشود ، باید اول درک کنید که چگونه میتوان میدان مغناطیسی گردان تولید کرد . دیاگرام زیر، یک استارتور سه فازه را نشان میدهد که جریان متناوب سه فاز آن اعمال شده است ، همانطور که نشان داده است ، سهم پیچها بصورت دلتا به یکدیگر اتصال دارند و کلاف هر یک از سیم پیچها بصورت دلتا به یکدیگر اتصال دارند و دو کلاف هر یک از سیم پیچها در یک جهت سیم پیچی شده است .
در هر لحظه ، میدان مغناطیسی تولید شده بوسیله هر یک از سیم پیچها بستگی دارد به جریانی که از آن میگذرد . اگر جریان صفر باشد ،میدان مغناطیسی هم صفر خواهد بود اگر جریان ماکزیمم باشد ، میدان مغناطیسی هم ماکزیمم خواهدبود و چون جریان فازها 120 درجه با هم اختلاف فاز دارند ، میدان های مغناطیسی تولید شده هم 120 درجه با هم اختلاف فاز خواهند داشت . حال سه میدان مغناطیسی مزبور که در هر لحظه وجود دارند ، با هم ترکیب میشوند و یک میدان منتجه تولید میکنند که روی روتور عمل میکند . در آینده خواهید دید که هر لحظه میدان های مغناطیسی ترکیب میشوند ، میدان مغناطیسی منتجه پیوسته در حال حرکت است و بعد از هر سیکل کامل جریان متناوب ، میدان مغناطیسی مزبور هم با اندازه 360 درجه یا یک دور دوران میکنند.
دیاگرام زیر ، شکل موج جریانهای اعمال شده به استاتور سه فازه مزبور را نشان میدهد . این شکل موج ها 120 درجه با هم اختلاف فاز دارند . شکل موجهای مزبور میتوانند نشان دهنده سه میدان مغناطیسی باشد که بوسیله هر یک از سیم پیچ تولید میشود . به شکل موجها وابسته شده است که مشابه فاز مربوطه میباشد با استفاده از شکل موجها ، میتوانیم در هر 6/1 دور ( معادل 60 درجه ) میدانهای مغناطیسی تولید شده را با هم ترکیب کنیم تا جهت میدان مغناطیسی منتجه پیدا شود. در نقطه 1 ( شکل موج C مثبت وشکل B منفی است .به عبارت دیگر جریانهای گذرنده از سیم پیچ های فاز C,B غیر هم جهت هستند و بنابراین جهت میدانهای مغناطیسی ناشی از C,B هم غیر هم جهت هستند . در بالای نقطه 1 جهت میدان بطرز ساده ای نشان داده شده است . توجه داشته باشید که B1 قطب شمال و B قطب جنوب است همین ترتیب C قطب شمال و C1 قطب جنوب است . چون درنقطه1 هیچ جریانی از سیم پیچ فاز نمیگذرد ، میدان مغناطیسی آن صفر است .
نقطه 2یعنی 60 درجه بعد ، شکل موج جریانهای فازهای B,A مساوی و مخالف یکدیگر و شکل موج C صفر است و بنابراین میدان مغناطیسی منتجه باندازه60 درجه دیگر گردیده است . درنقطه 3 ، شکل موج B صفر است و میدان مغناطیسی منتجه با اندازه 60 درجه دیگر میگرد و به همین ترتیب از نقطه 1تا نقطه 7 ( مشابه یک جریان متناوب 9 میدان مغناطیسی منتجه باندازه یک دور کامل میگردد .
در نتیجه اعمال جریان متناوب سه فاز سه سیم پیچی که بطور قرینه در اطراف اسناتور جای گرفته باشند باعث ایجاد یک میدان مغناطیسی گردان میشود که این میدان باعث دوران روتور میشود .
موتور سنکرون :
علت اینکه به این نوع موتورهای سنکرون میگویند این است که روتور آن با میدان مغناطیسی گردان تولید شده در استاتور همگام است . ساختمان این موتورها اساس شبیه به آلترناتور قطب برجسته است . میدانید که اعمال جریان سه فاز به استاتور یک میدان مغناطیسی گردان در اطراف روتور تولید میکند . اما چون روتوربه یک منبع جریان مستقیم وصل است مانند یک آهنربای میله ای عمل خواهد کرد . از قبل میدانید که اگر یک آهنربای میله ای بطور معلق در یک میدان مغناطیسی قرار بگیرد، آنقدر دوران خواهد کرد تا در امتداد آن قرار بگیرد . به همین ترتیب روتور سنکرون مانند یک آهنربای میله ای عمل کرده و در امتداد میدان مغناطیسی تولید شده در استاتور قرار خواهد گرفت . در این حالت اگر میدان مغناطیسی دوران کند ، روتور هم همراه آن دوران خواهد کرد . اگر میدان مغناطیسی گردان قوی باشد ، یک نیروی گردنده قوی بر روتور وارد شده و در نتیجه روتور قادر خواهد بود که موقع گردیدن یک باری را بگرداند
سرعت گردش میدان مغناطیسی به فرکانس جریان سه فاز اعمال شده به استاتور ، بستگی دارد و چون فرکانس جریان ثابت است ، موتورهای سنکرون، عملاً موتورهایی با یک سرعت معنی هستند. در نتیجه برای مواردی مورد استفاده قرار میگیرند که از حالت بی باری تا حالتی که بار موتور ماکزیمم است سرعت ثابتی مورد نیاز باشد .
یکی از عیب های موتور سنکرون این است که نمیتواند از حالت سکون (ایست) خود با اعمال جریان متناوب سه فاز شروع بکار کند چون متناوب اعمال شده به استاتور ، یک میدان گردانی با سرعت زیاد تولید میکند.
این میدان گردان قطب های روتور آنقدر سریع عقب میزند که موتور فرصت پیدا نخواهد کرد که راه اندازی شود ابتدا در یک جهت دفع میشود و لحظه ای بعد در جهت دیگر .
به عبارت دیگر ، موتور سنکرون ، درحالت اصلی خود ، درموقع شروع بکار بکردن هیچ کوپلی نخواهد داشت و بنابراین همیشه بوسیله یک موتور القایی کوچک و یا بوسیله سیم پیچ هائیکه معادل ترکیب فوق باشد ، راه اندازی میشود سپس وقتی سرعت موتور به سرعتی نزدیک به سرعت سنکرون رسید به یک منبع جریان مستقیم وصل میشود . روتور با میدان گردان به گردش ادامه میدهد .
موتور یک فاز :
موتور فاز ، فقط دارای یک سیم پیچی است و با جریان متناوب یک فاز کار میکنند. درتمام مواردی که احتیاج به موتورهایی با خروجی کم باشد این موتور بطور وسیع مورد استفاده قرار میگیرد . فایده بکار بردن موتور فازه این است که در اندازه های کوچک ارزان تر از سایر موتورها ساخته میشود .
همچنین این نوع موتور احتیاج به جریان متناوب سه فاز را بر طرف میکند .موتورهای یک فاز در وسایل ارتباطی ، فنها ، یخچال ها، دریل های دستی قابل حمل و ماشینهای سنگ زنی و غیره. مورد استفاده قرار میگیرند .این موتورها به دونوع تقسیم میشوند 1) موتورهای القای 2 ) موتورهای سری . در موتورهای القایی از روتور قفس ( شبیه به قفس سنجابها ) و یک وسیله مناسب راه اندازی استفاده میشود .ولی موتورهای سری مانند ماشین های جریان مستقیم دارای کلکتور وزغال هستند.
موتورهای القایی یک فاز :
استاتور موتورهای القایی یک فازه فقط دارای یک سیم پیچی است . این سیم پیچی میدانی تولید میکند که باید گفت در امتداد محور سیم پیچی مذکور تناوب میکند تا اینکه بگردد.
وقتی روتور ثابت است ، کم وزیاد شدن ( تناوب ) میدان استاتور ، جریانهایی در روتور القا میکند که این جریانها باعث بوجود آمدن میدان روتور میشوند . درنتیجه اثر متقابل دو میدان بر یکدیگر نیروی بروتو وارد میشود که میخواهد روتور را باندازه 180 درجه بگرداند ولی چون این نیرو بر مرکز روتور وارد میشود ، روتور نخواهد گردید .
اما اگر بوسیله ای روتور را در ابتدا بگردانیم ، نیروی گردنده ، بوسیله گشتاوری که از طرف میدان برروتور وارد میشود ، تقویت خواهد شدو سرعت روتور زیاد خواهد شد تا وقتی که روتور بازا هر تناوب میدان استاتور ، تقریبا باندازه 180 درجه بگردد . برای یاد آوری گفته میشود که چون برای ایجاد جریان های القایی در روتور لنگی لازم است ، در سرعت ماکزیمم هر زمان که میدان استاتور جهتش برعکس شود ، باید کمتر از 180 درجه بگردد .
چون میدان مربوط به ولتاژ متناوب یک فاز اعمال شده به سیم پیچی استاتور طبیعت پالسی دارد ، موتور های یک القایی یک گشتاور پالسی به بار وارد میکنند . بنابراین بهره موتورهای القایی یک فاز مقابل موتورهای فاز و سه فاز که گشتاور آنها یکنواخت تر است ، کمتر است .
دوفاز :
موتورهای القایی برای کارکردن بطور سه فاز یک فاز طرح میشوند . استاتور سه فاز درست شبیه استاتور سه فاز موتور سنکرون میباشد . استاتور و فاز بوسیله دوسیم پیچی که نسبت بهم به زوایه 90 درجه قرار گرفته اند یک میدان مغناطیسی گردان تولید میکند .
موتور القایی یک فاز :
موتور القایی یک فاز فقط دارای یک سیم پیچی استاتور است .بنابراین میدان مغناطیسی تولید شده در استاتور آن گردان نیست .موتور القایی یک فاز، نمیتواند با یک سیم پیچی بوسیله خودش شروع بکار کند اما اگر بوسیله ای در ابتدا روتور را بگردانیم، روتور به گردش خود ادامه خواهد داد و بسرعت اسمی خود ، خواهد رسید برای راه اندازی این موتور میدانی در روتور آن القا میکنند که با میدان اصلی 90 درجه اختلاف فاز دارد و سپس دو میدان باهم میدان گردانی تولید میکنند که روتور را در حالت حرکت نگه میدارد .
خازن راه انداز – موتورهای القایی :
برای ساختن موتور یک فازی که بوسیله خودش راه اندازی شود ، یک سیم پیچی راه انداز به استاتور اضافه میشود . اگر این سیم پیچی راه انداز را بطور سری با یک خازن وصل کرد و با سیم پیچی استاتور به منبع ولتاژی وصل شود ، جریان گذرنده از سیم پیچی راه اندازه و جریان گذرنده از استاتور 90 درجه با هم اختلاف فاز خواهند داشت. درنتیجه یک میدان مغناطیسی گردان تولید خواهد شد . وقتی روتور سرعت گرفت . مدار سیم پیچی راه انداز مدار اصلی جداشده وموتور مانند یک موتور یک فاز به حرکت خود ادامه خواهدداد .
موتور القایی با قطب های شکاف دار :
در این موتور قسمتی از جلو هر قطب استاتور ، شکاف داده شده و بوسیله یک نوار مسی اتصال کوتاه شده است . اثر این عمل انتقال میدان در هر قطب ها میباشد .میدان مغناطیسی متحرک اثرش مانند میدان گردان است و در نتیجه موتور بوسیله خودش راه اندازی خواهد شد .
دستگاههای الکترومکانیکی
رله ها :
موقعی که موتورهای جریان مستقیم را مورد مطالعه قرار داده بودیم یاد گرفتید که مقاومت راه اندازی برای محدود کردن جریان راه اندازی یک موتور بکار میرود .
مقاومتهای راه اندازی معمولا در جعبه هایی بنام جعبه راه اندازی قرار داده میشوند و ممکن است بوسیله دست کار کنند یا اتوماتیک باشند . اگر جعبه راه انداز اتوماتیک تکه ای وجود دارد که با فشار دادن آنمیشود موتور راه اندازی کرد یا آنرا متوقف و یا جهت گردش آنرا عوض کرد در مدار این قبیل دستگاهها از وسیله ای بنام ریله ها استفاده میشود .
دیاگرام نشان داده شده در زیر ، در سمت چپ یک رله ساده مغناطیسی را نشان میدهد که قسمتهای اساسی آن عبارتند از : آهنربای الکتریکی و یک بازوی قابل حرکت بنام آرمیچر وقتی جریانی از سیم پیچی آهنربا بگذرد ، یک میدان مغناطیسی تولید مغناطیسی تولید خواهدشد که با زوری آهنی آرمیچر را بطرف هسته آهنربا با جذب میکند .در نتیجه یک سری کنتاکت روی آرمیچر و ریله بسته شده مداری را که به سرهای B,A اتصال دارد . می بندد. وقتی جریان قطع میشود، فنر برگرداننده، آرمیچر را بر میگرداند و کنتاکت ها باز میشوند و دیدار مزبور ، از نقاط A,B باز میشود . دیاگرام زیر ، فقط یک سری از کنتاکت ها را نشان میدهد اما بر حسب احتیاج عده کتتاکتها میتواند زیاد باشد. ریله نشان داده شده در سمت چپ را بطور نرمال باز NORMALLYOPEN RELAY میگویند . چون وقتی جریانی از ریله نمیگذرد ، کنتاکت ها باز هستند . ریله نشان داده شده در سمت راست را بطور نرمال بسته NORMALLY CLOSED R. می گویند .چون وقتی جریانی از ریله نمیگذرد ، کنتاکت ها بسته هستند و وقتی ریله عمل کند ، آرمیچر بطرف آهنربا کشیده میشود و اتصال ها باز میشوند و مدار در نقاط A,B قطع میشود.
تعریف پست :
محل تجهیزات برقی غیر مولد از قبیل ترانسفورماتور ها . کلید ها و غیره بمنظور تبدیل یامبادله انرژی .
چون لازم است که از یک طرف در نقاط مختلف ( تولید ، انتقال ، توزیع ) ولتاژهای متفاوت داشته باشیم و از طرف دیگر شبکه ارتباطی بصورت داشته باشد بنابراین مراکزی که این عملیات ( قطع و وصل کردن وتبدیل سطح ولتاژ در نقاط مختلف را انجام بدهند . ضرورت پیدا می کند این مراکز به پست های فشار قوی مواجه می باشندکه بستگی به سطح ولتاژ آنها . طراحی و شامل تجهیزات آنها از قبیل و سایل قطع و وصل ترانسفورماتورها . و سایل ارتباط دهنده و سیستم های حفاظتی پیچیده تر وبا اهمیت تر می گردد .
دسته بندی | علوم پزشکی |
فرمت فایل | doc |
حجم فایل | 40 کیلو بایت |
تعداد صفحات فایل | 51 |
تحقیق بررسی انواع درد و چگونگی مقابله با آنها در 51 صفحه ورد قابل ویرایش
پیشگفتار
انسان از دیرباز در تلاش دست یافتن به اسرار پدیدة درد بوده است به این امید که با دانش این وقایع بتواند راهی برای تشکیل دردهای خویش بیابد. از همین زمینه سعی شده است تهیة ترکیبات جدید مشتق شده از تباین با استفاده از روشهای منطقی طراحی دارد مورد بررسی قرار گیرد. به امید آنکه روزی بتواند به شیوة نوینی برای تسکین درد دست یافت که دارای قدرت اثر اوییوئیدها بوده و لیکن بیمار ناچار به تحمل عوارض جانبی فراوان این داروها نباشد.
تعریف درد
بشر از ابتدای خلقت و بدو تولد با مسئلهای بنام درد است به گریبان بوده است. گویا زندگی و زیستن با درد کمین میباشد. جدایی بین درد و حیات امکان پذیر نمیباشد. بنابراین از همان اوایل خلقت در پی توصیف درد و یافتن درمان آن بوده است. توصیفهای متعددی از طرف دانشمندان ارائه گردیده است. از جمله معتقدند درد بشر یک احساس درونی میباشد. اگرچه با پاسخهای فیزیولوژیک نظیر رملکس عصب کشیدن، تغییرات توده عروقی، فشار خون، تنفس و عرق کرده همراه میباشد. (1) نقش اساسی درد هوشیار ساختن فرد نسبت به احتمال تخریب یک جزء از سیستم وی میباشد. درد را به عنوان اساس ویژهای ناشی از یک محرک آسیبرسان توصیف کردهاند. از این توصیف بشر جزء فیزیولوژیک درد مد نظر است در تعریف کلاسیک دیگری از درد آن را ملتزم روحی یک رفلکس حفاظتی بیان کردهاند. بهرحال درد یکی از مکانیسمهای دفاعی بدن بوده و در بقاء موجودات با ارزش میباشد.(2)
انواع درد
درد به دو نوع عمده تقسیم میشود: درد حاد ( aeutepain) و درد مزمن ( chronic pain) مسیر و انتقال درد به دو صورت سریع آهسته میباشد. درد سریع از مدت زمان از ثانیه پس از برخورد محرک حس میشود، در حالیکه درد آهسته دردی است که بعد از یک ثانیه و حتی بشر شروع شد. و سپس به مدت چند ثانیه یافته ادامه مییابد. (3)
بدنبال صدمه بافتی و در محیط واکنش انتهایی حاصل از آن سیگنالهای محیطی ایجاد میشوند که هدایت را در گیرندههای حساس به درد تغییر میدهند. به طوریکه این گیرندهها میتوانند توسط محرکهائی با شدت پایین نیز تحریک شوند. به این پدیده حساس شدن محیطی گویند. در این وضعیت درد در اثر تحریک گیرندههای حساس به آستانه تعریف بالا ایجاد شده وی عامل محرک میتواند ضعیف یا غیر آسیب رسان باشد.
در پدیدة حساس شدت مرکزی پیام دردناک به نخاع وارد شده است ایجاد تغییرات وابسته به فعالیت در پاسخ دهی نرونهای موجود در شاخ خلفی میکند. بدین معنی که این نرونها تولید پاسخهای غیر طبیعی و اغراق آمیزی در مقابل پیامهای معمولی میکند.
باید در نظر داشته باشیم که دو پدیدة متفاوت در درد وجود دارند:
1ـ درد فیزیولوژیک 2ـ درد پاتولوژیک
درد فیزیولوژیک دردی است که از شرایط عادی فقط از محرکهای آسیب رسان و مخرب که گیرندههای حس با آستانه تحریک بالا را فعال میکند، ایجاد میشود. در حالیکه درد پاتولوژیک از حالتهای کلینیکی از محرکهای ضعیف یا غیر آسیب رسان ایجاد میشود. درد فیزیولوژیک بسیار متمرکز و موضعی و در صورت عدم وجود آسیب بافتی، زود گذر است.
مکانیسمهای عصبی احساس درد
الف ـ گیرندههای درد:
برخی از گیرندههای درد احتمالاً chemoreceptor میباشند زیرا تنوع گستردهای از ترکیبات شامل اتوکوئیدهائی چون برادی کینین ( bradykinin) و چندین پروستاگلاندین ( prostaglandins) میتوانند موجب ایجاد یک پاسخ دردناک شوند. و لیکن اکثریت گیرندههای فیزیولوژیک درد را پایانههای عصبی برهنه تشکیل میدهند که فاقد ساختمان دقیق یک گیرنده میباشند و در تمام بافتهای بدن یافت میشوند. گیرندههای درد برای آن اختصاصی بوده و درد حاصل تحریک بیش از حد انواع دیگر گیرندهها نیست.
اعصاب آوران اولیه فیبرهای نازک ( small – diameter) شامل فیبرهای c و a میباشند. این فیبرهای عصبی در بافتهای محیطی به شاخههای کوچکتری تقسیم شده و هر کدام از این فیبرها میتوانند با انواع محرکهای مختلف از جمله مکانیکی، حرارتی و شیمیائی به شدت تحریک شوند. میزان تحریک هر کدام از فیبرها را در انسان میتوان ثبت کرد و اگر این تحریک به اندازه کافی باشد میتواند احساس درد را ایجاد کند. این اعصاب آوران به عنوان p olymodal nociceptors شناخته شدهاند و از گیرندههائی که به تحریکات با آستانه پایین مانند حرارت کم و نور، حساس هستند تفکیک میشوند. اطلاعات درد از سطح پوست توسط فیبرهای گروه a ( فیبرهای نازک و میلیندار که با سرعت 10-30 m/sec ایمپالس عصبی را هدایت میکنند) و با گروه c ( فیبرهای بدون میلین که سرعت هدایتی آنها کمتر یا مساوی 2.5 m/sec است) انتقال مییابند. تجربیات انسانی نشان داده است که فعالیت رشتههای عصبی a باعث بوجود آوردن درد سریع و حاد و رشته عصبی c ایجاد درد مزمن و آهسته میکند.
اجسام سلولی فیبرهای آوران ناقل درد در گانگلیونهای رشته عصبی خلفی نخاع قرار دارند و رشتههای عصبی آن از طریق رشتههای خلفی وارد نخاع شده و در ناحیه خاکستری شاخ خلفی پایان مییابند. بسیاری از پایانههای عصبی آوران در نواحی سطحی نخاع پایان مییابند، فیبرهای c و برخی از رشتههای عصبی a در لامینای I و II با اجسام سلولی سینا پس میدهند، در حالیکه سایر رشتههای a به قسمتهای عمیقتر مثل لامینای V نفوذ میکنند. اجسام سلولی که در لامینای I و V قرار دارند راههای اصلی نخاع به تالاموس را ایجاد میکنند.
انشعابات فیبرهای a و c با سلولهای موجود در ( SG) Substantia gelatinosa سینا پس تشکیل میدهند. فیبرهای c به سلولهای انتقالی یا ( TC) transmission cells انشعابی از رشتههای a نیز دریافت میکنند، ختم میشوند. فیبرهای a باعث تحریک و فیبرهای c باعث مهار سلولهای موجود در SG میشوند. اما هر دو این رشتهها باعث تحریک TC میشوند. این تحریک میتواند توسط مهار پیش سینا پسی بوسیلة رشتههائی که از SG میآیند، مهار شوند. رشتههای منشعب از TC ایمپالسها را به تالاموس منتقل میکنند. حساسیت سلولهای SGایمپالسهای دریافتی از رشتههای درجه اول A و C، توسط رشتههای پایین رو از مراکز بالاتر میشوند. از تالاموس نورونهای درجه سوم، ایمپالسهای درد را به کورتکس مغز منتقل میکنند. چون تحریک الکتریکی کورتکس در انسان هوشیار ایجاد احساس درد نمیکند و عکسالعمها نسبت به درد، در غیاب کورتکس مغز، همچنان باقی میماند بنابراین احتمالاً تالاموس بخش اصلی مسئول ایجاد حس درد است و قسمتهای میانی و بطنی آن در ایجاد بیدردی موثرند. قسمتهای کورتکس مغز نیز در درک درد موثر میباشند.
ب ـ Sate Tontrol
در سال 1965 تئوری جدیدی تحت عنوان Gate Control برای درد پیشنهاد شد. بر اساس این تئوری، ایمپالسهای ناشی از تحریک آسیب رسان توسط یک گروه از رشتههای عصبی، که فعالیت آنها توسط رشتههای عصبی دیگری که مسئول انتقال ایمپالسهای ناشی از محرکهای غیر دردناک هستند تقویت میشوند، منتقل میشوند. این تقویت موجب میشود که شدت تحریکات به حد بحرانی برسد. در این زمان اطلاعات مربوط به درد بصورت یک شبکه منتشر شده و درد حس میشود. لامینای II یا ( SG) substantia gelatinosa مهمترین محل از نظر مکانیسم انتقال و کنترل درد میباشد. این قسمت دارای سلولهائی میباشد که با سلولهای لامینای I و V شبکهای از اتصالات بسیار کوتاه تشکیل میدهند. این سلولها احتمالاً نقش تنظیم کننده انتقال ایمپالس بین رشتههای عصبی آوران اولیه و نورونهای عصبی نخاعی – تالاموسی دارند. برخی نورونهای SG بر روی اجسام سلولی راه نخاعی – تالاموسی اثر تحریکی پس سینا پسی اعمال میکنند.
در حالیکه نورونهای دیگر اثر مهاری پیش یا پس سینا پسی دارند. نورونهای مهاری میتوانند به طور موثری انتقال درد را در اولین سینا پس این مسیر مختل کنند( تئوری G ate Control). از آنجائیکه گروه قبلی میتوانند به طور موثر آستانه انتقال ایمپالس را از طریق اولین رله سیناپتیک کاهش دهند، ممکن است مسئول هیپرآلژزی ( hyperalgesia) مشخص ( افزایش حساسیت به درد) باشند که معمولاً همراه یک آسیب دردناک است. بطور خلاصه سلولهای S G در واقع نقش تنظیم کننده در انتقال درد در مسیرهای اولیه و مسیرهای پایین رو دارند. S G محل غنی از پپتیدها و گیرندههای اوپیوئیدی است، و احتمالاً محل اثر مهمی برای داروهای شبه مورفینی ( morphine – like) است
مواد شبه مورفینی در سیستم اعصاب مرکزی
امروزه مشخص شده است که مواد شبه مورفینی پپتیدی در مغز و نخاع وجود دارند که از چندین اسید آمینه تشکیل شدهاند. این پلیپپتیدها چند تا هستند و احتمالاً هر کدام کار مشخصی انجام میدهند. این مواد در قسمتهای مختلف C NS پیدا شده و هر روز تعداد جدیدتری از آنها پیدا میشوند. آنچه در حال حاضر به عنوان morphine – like یا endogenous opioid peptides در این سیستم وجود دارند و نقش هورمون یا نوروترانسمیتر را ایفاء میکنند عبارتند از: انکفالینها، اندورفینها و داینورفینها.
هر خانواده از پلی پپتیدها از پیش ساز مخصوص به خود مشتق میشود. این پیش سازها امروزه تحت عناوین پروانکفالین ( یا پروانکفالین A)، پرواوپیوملانوکورتین ( POMC) و پروداینورفین ( یا پروانکفالین B) نامیده میشوند. هر کدام از این پیشسازها دارای تعدادی پپتیدهای اوپیوئیدی و غیر اوپیوئیدی است که از لحاظ بیولوژیک فعالند و در خون و برخی بافتها ردیابی شدهاند.
حساسیت پپتیدها نسبت به عمل تخریبی پپتیداز، همچنین غیر اختصاصی بودنشان نسبت به انواع گیرندههای اوپیوئیدی منجر به سنتز آنالوگهای صناعی و پایداری شده است که بنظر میرسد ابزار تحقیقاتی قابل استفادهای برای بررسی عمل گیرندهها باشند.
گیرندههای اوپیوئیدی
گیرندههای این سیستم شامل mu، kappa، deltaو sigma است.
2ـ5ـ گیرندههای اوپیوئیدی
مطالعه بر روی اتصال لیگاندهای مختلف در مغز و سایر اندامها وجود چند رسپتور را که میتواند با داروهای اوپیوئیدی و پپتیدهای آندوژن تداخل عمل داشته باشد، پیشنهاد میکند. اولین بار Martin و همکارانش در سال 1976 وجود بیش از یک نوع گیرنده را برای مرفین پیشنهاد کردند. سه نوع گیرنده فرض شده عبارتند از: Mu مو، Kappa کاپا، Sigma سیگما. مطالعات بیشتر در حیوانات وجود دو نوع رسپتور دیگر را بنامهای D elta دلتا و Epsilon اپسیلون را به اثبات رسانید. علاوه بر این برای هر گیرنده امکان دارد چند زیر گروه نیز وجود داشته باشند. دلایل معتبری وجود دارد که حداقل وجود سه نوع رسپتور و از هر دسته دو زیر گروه را در سیستم اعصاب مرکزی به اثبات میرساند. نالوکسان یک آنتاگونیست با تاثیر مساوی بر روی انواع رسپتورهای اوپیوئیدی نیست، زیرا تمایلش برای گیرندههای مختلف متفاوت است. (41,48)
گیرنده مو
تمایل مرفین جهت اتصال به رسپتور مو ده بار بیشتر از کاپا و دلتا میباشد. اثرات بیدردی اوپیوئیدها ابتدا از طریق رسپتور مو و بیشتر از طریق نواحی فوق نخاعی اعمال میشود.
Sufentanil ماده آنالژزیک بسیار قوی است که تمایلش به رسپتور مو 200 بار قویتر از کاپا و دلتا است. سایر اثراتی که به رسپتور مو نسبت داده میشود عبارتند از: دپرسیون تنفسی، میوزیس، کاهش حرکات دستگاه گوارش ( یبوست)، افوریا، هیپوترمی و ممانعت از سندرم قطع مصرف اوپیوئیدها. وجود دو ساب تایپ برای رسپتور مو به اثبات رسیده است. مو یک که بیدردی فوق نخاعی مربوط به آن است و مو دو که مسئول دپرسیون تنفس و کاهش فعالیت گوارش میباشد.
گیرندة کاپا
مشتقات بنز و مورفانی پنتازوسین به طور انتخابی با رسپتور کاپا واکنش میدهند. بطور کلی اگونیستهای این گیرنده تولید بیدردی میکنند که در حیوانات مقاوم به آگونیستهای رسپتور مو اثر آن کم نمیشود. بنابراین اثرشان در نتیجة عملکرد اولیه آنها روی نخاع میباشد. شدت دپرسیون تنفس و میوزیس در مقایسه با آگونیستهای مو کمتر است. به جای افوری تولید دیسفوری و اثرات پسیکومیمتیک میکنند. (41) و در حیوانات وابسته به مرفین، جایگزین مرفین نمیشوند و وابستگی فیزیکی و سندرم قطع دارویی کاملاً متفاوت از آگونیستهای مو ایجاد میکنند. ( 53)
گیرنده دلتا
به علت فقدان آگونیستهای انتخابی که بتوانند از سد خونی – مغزی عبور کنند، اثرات تحریک رسپتورهای دلتا در انسان زیاد مشخص نیست. در حیوانات، آگونیستهای نسبتاً انتخابی رسپتور دلتا منجر به ایجاد بیدردی و اثرات تقویتی مثبت در محلهای فوق نخاعی ( Supraspinal) و بیدردی نسبت به محرکهای حرارتی در سطح نخاع میشوند. (41)
گیرنده سیگما
بنزومورفینانها بخصوص پنتازوسین تولید اختلالات شبه روانی میکنند. این اثرات بطور موثری بوسیله نالوکسان بلوک نمیشوند. علیرغم فعالیت کاپا آگونیستی برجستهشان، پنتازوسین و ترکیبات وابسته، به دو محل مشخص در مغز متصل میگردند، یک محل بنام PCP که دارای تمایل بیشتری برای phencyclidine نسبت به بنزومورفینانها است و دارای اثر تنظیمی مهاری روی کانالهای کاتیونی با دریچة گلوتامات وان ـ متیل ـ د ـ آسپارتات میباشد. محل دیگر سیگما نام دارد و در این محل تمایل PCP نسبت به بنزومورفینانها کاملتر است. عمل رسپتور سیگما قابل توجه است زیرا نقش پر قدرتی در تولید اثرات پسیکومیمتیک غیر حساس نالوکسان در رابطه با بعضی از اوپیوئیدها دارد. (41) اثر روی گیرنده سیگما همراه با کاهش پاسخ به تحریک نیست، لیکن باعث میدریازیس، تاکیکاردی، جنون، توهم، تحریک تنفس و دیسفوری میگردد. (53)
گیرندة اپسیلون
در وازودفران Rat گیرنده دیگر اوپیوئیدی به نام اپسیلون برای اولین بار شناخته شده است. در این محل تحریک الکتریکی بوسیله اندورفینها مهار میشود. اعمال این بافت به وسیله مرفین مهار نمیگردد و به آنالوگهای پایدار انکفالین نیز مقاوم است. نالوکسان روی این گیرنده دارای اثر کمی است. (53) اثرات اوپیوئیدها روی سیستم ایمنی از طریق این گیرندهها اعمال میشود.
2ـ6ـ تقسیم بندی لوپیوئیدها بر اساس اثر بر رسپتورهای اوپیوئیدی
2ـ آنتاگونیستهای اوپیوئیدی یا ترکیباتی مثل نالوکسان که فاقد هر گونه اثر اگونیستی روی گیرندهها هستند.
3ـ اوپیوئیدهایی با عملکرد مخلوط: این دسته شامل آگونیست، آنتاگونیستها ( ترکیباتی مثل نالورفین یا پنتازوسین) هستند که روی بعضی گیرندهها اثر آگونیستی و روی برخی دیگر اثر آنتاگونیستی دارند. اثرات این دارو به طور ضعیفی توسط نالوکسان آنتاگونیزه میشود.
2-4) بخش تجربی
1-2-4) حیوان مورد آزمایش
در این آزمایشها از موشهای سوری نر به وزن 30-20 گرم استفاده شد. این موشها از انستیتو رازی حصارک کرج تهیه شده و در گروههای 6 تایی در حیوانخانه نگهداری شد. تا 24 ساعت پس از استقرار حیوانات در محیط جدید هیچنوع آزمایشی روی آنها انجام نمیگرفت. حیوانات به استثنای زمان آزمایش، به آب و غذای استاندارد دسترسی داشتند. برای انجام هر آزمایش 6 حیوان به کار رفت و هر حیوان فقط یکبار مورد آزمایش قرار گرفت.
2-2-4) شرایط مورد آزمایش
حیوانات به طور اجتماعی نگهداری شدند و فقط در روز آزمایش برای عادت کردن به محیط آزمایشگاه، حداقل یک ساعت قبل از شروع آزمایش در قفسهای جداگانه جای داده شدند. درجه حرارت آزمایشگاه در طول آزمایش حدود 25 درجة سانتیگراد حفظ میشود.
3-2-4) روش آزمایش
تست فرمالین یکی از آزمونهای استاندارد در مورد اندازهگیری پاسخ در برابر درد میباشد. در این آزمون حیوان در جایگاه مخصوص که شامل یک چهارپایه آلومینیومی که روی آن صفحه شیشهای قرار دارد، مستقر میگردد. بر روی صفحه شیشهای قیف دهانه گشادی قرار میگیرد. در فاصلهای از صفحه شیشهای و سطح افق آئینهای با زاویه 45 درجه قرار گرفته است که مشاهدات را آسانتر میکند. قبل از هر آزمون حیوان مورد آزمایش به دقت وزن میشود و به منظور تطابق با محیط جدید 20-15 دقیقه زیر قیف شیشهای قرار میگیرد. پس از این زمان حیوان آماده تزریق میباشد. محلول تزریقی فرمالین 4% است که به میزان 20میکرولیتر بعنوان عامل ایجاد کنندة درد به کار میرود. این محلول به صورت زیر جلدی به کف پای راست حیوان تزریق میشود. بلافاصله پس از رتها این آگونیستها به تست H ot-plate حساس هستند در حالیکه در برابر تست Tail-flick حساسیتی نشان نمیدهند. بسیاری از محققین بر استفاده از مدلهای حیوانی در بررسی درد مزمن تاکید دارند تا بدینوسیله اطلاعاتی در ارتباط با وضعیتهای بالینی بدست آورند. اگرچه بیشتر تحقیقات از قبیل آزمون H ot-plate و Tail-flick در ارتباط با درد حاد انجام گرفته اما بدلیل نقص این روشها Dubuisson و Dennis در سال 1977 تست جدیدی را تحت عنوان تست فرمالین در رت و گربه معرفی کردند. استفاده از این آزمون در رتها، نشان داده است که درد ایجاد شده در این روش، مسیرهای نورونی و کنترلهای مهاری متفاوتی در مقایسه با آزمون Tail-flick نسبت به آنچه که در بخش بالینی مشاهده میشود شباهت بیشتری دارد. عامل محرک یک عامل شیمیایی است که پاسخ التهابی در بافت ایجاد کرده است و این درد ایجاد شده به دردی که در بخش بالینی مشاهده میشود شباهت دارد.
دسته بندی | ساخت و تولید |
فرمت فایل | doc |
حجم فایل | 20 کیلو بایت |
تعداد صفحات فایل | 17 |
تحقیق بررسی انواع پرسها در 17 صفحه ورد قابل ویرایش
انواع پرسها
پرس هائیکه برای برش و فرمکاری اوراق فلزی به کار می روند دارای انواع مختلفی هستند که هر کدام از آنها می توان در مواردی خواص مورد استفاده قرار داد. معمولی ترین نوع پرسها عبارتند از : پرسهای دستی (اهرمی و پیچی), پرسهای مکانیکی (پیچی اصطکاکی و لنگی یا ضربه ای) پرسهای پنوماتیکی و هیدرولیکی
1-پرسهای دستی :
الف – پرس اهرمی :
این نوع پرس برای بریدن و سوراخکاری و فرمکاری های کوچک روی اوراق نازک فلزی بکار می رود . بدنه آن تقریباً شبیه قیچی اهرمی است که بجای تیغه ثابت (تیغه تحتانی) قالب یا ماتریس و در مکان تیغه متحرک (تیغه فوقانی) بسته می شود . نیوس این پرسها بر حسب نوع اهرم بندی و طول اهرم دسته آنها متغیر است . از این نوع پرس در برشکاری گوشه های کار و سایر موارد مشابه آن نیز می توان استفاده کرد .
ب- پرس پیچی :
این نوع پرس بوسیله بالا و پایین رفتن یک پیچ دنده ذوزنقه کارمی کند . سر پرس با گرداندن دسته فلکه متصل به پیچ ذوزنقه حرکت عمودی نموده بالا و پایین می رود . پرس مزبور برای بریدن ورقه های نازک فلزی , جرم, مقوا و غیره مورد استفاده قرار می گیرد .
2- پرسهای مکانیکی :
الف – پرسهای پیچی اصطکاکی :
این پرس مجهز به دو چرخ طیار اصطکاکی بوده که محور آنها بوسیله یک الکترو موتور دوران می کند . با گردش چرخ طرف چپ فلکه متصل به پیچ به حرکت در آمده و پیچ همراه با سر پرس پایین می آید و در تماس چرخ طرف راست با چرخ فلکه عمل برگشت انجام می شود .چرخهای طرفین دارای یک حرکت انتقالی جزئی در جهت افقی هستند هنگام پایین رفتن پیچ هر قدر که چرخ از مرکز چرخ سمت چپ دورتر می شود سرعت زیاد تر شده و باین ترتیب سر پرس به طور ضربه ای با قالب زیر برخورد می کند . در موقع برگشت که چرخ فلکه یا چرخ سمت راست اصطکاک دارد هر قدر به مرکز چرخ نزدیک تر گردد سرعت آن کمتر می شود بالا و پائین رفتن سر پرسی از طریق حرکت افقی چرخهای محرک و بوسیله یک سیستم اهرم بندی صورت می گیرد , این عمل در پرسهای کوچک با فرمان دستی و در پرسهای بزرگ به طور اتوماتیک انجام می شود .
ب- پرس لنگی یا ضربه ای :
این نوع پرس از معمولی ترین پرسها است که در برشکاری , سوراخکاری و فرمکاری های کم عمق بکار می رود ,حرکت از یک الکترو موتور و یک چرخ تسمه واسطه به چرخ طیار و محور لنگ منتقل شده , شاتون و ضربه زن را به حرکت در می آورد . ماشین مزبور دارای یک میز قابل تنظیم بوده و از طریق پیچهای قطوری که زیر آن قرار گرفته می تواند روی ریلهای عمودی بالا و پایین رود . همچنین کورس سر پرس یا ضربه زن نیز می تواند در هر پرس به کمک مکانیزم های خاصی کم و زیاد گردد .پرسهای لنگ به فرمهای مختلف ساخته می شوند . چرخ طیار و محور از راست به چپ در بالای بدنه قرار دارند تناز پرسهای لنگی ثابت بوده و متناسب با اندازه چرخ طیار و مقاومت برشی فلزی میل لنگ آنها می باشد .
3-پرسهای پنوماتیکی :
این نوع پرسها که دارای یک سیلندر پیستون پنوماتیکی هستند غالباً در ابعاد ساخته شده و برای کارهای (سوراخکاری و فرمکاری روی اوراق نازک و همچنین جا زدن بوشها و غیره) از آنها استفاده می شود .
4- پرسهای هیدرولیکی :
پرسهای هیدرولیکی که بوسیله روغن تحت فشارکار می کنند دارای یک سیلندر دوکاره هستند که میله پیستون و ضربه زن آن به طور یک پارچه ساخته می شود با ارسال روغن پر فشار (توسط پمپ) به هر یک از مجراهای طرفین سیلندر مزکور ضربه زدن شروع به جرکت نموده بالا و پایین می رود.
تناژ این پرسها بین 50 تا بیش از 60000 تن متغیر است ضمناً پرسهای مزبور قادرند تناژ کامل خود را در هر وضعیتی از حرکت بر روس قالبه دو قطعه کار اعمال نمایند . همچنین طول حرکت ضربه زن آنها تا هر نقطه ای از مسیر پیستون قابل تنظیم است و با تغییر دادن فشار روغن تناژ آنها می تواند کم و زیاد گردد پرسهای مزبور مناسبترین وسیله ای برای فرمکاری بوده و امروزه قویترین پرسهائیکه ساخته می شود از نوع هیدرولیکی هستند .
پرسهای مکانیکی و طبقه بندی آنها
1-برحسب تعداد ضربه زنها :
پرس یک ضربه یا یک عمل : پرسر یک ضربه با یک کشوئی می تواند بوسیله یک یا چند شاتون حرکت کرده روی پایه های مختلفی سوار شود. با کمک یک وسیله فشاری که در زیر صفحه پرسی نصب می شود , می توان این پرس ها را در حالت (دو ضربه در جهت پایین ) بکار برد .
پرسی دو عمل : مانند دارای دو کشوئی با فرمان مستقل است کشویی یا ضربه زن خارجی (دو ضربه از طرف بالا ) که روی ریلهای بدنه هدایت می شود دارای یک نقشی کمکی است (گرفتن ورق بریدن و غیره), در حالیکه کشوئی مرکزی موسوم به غواصی که در داخل کشوئی خارجی جابجا می شود عملیات اصلی پرسکاری را انجام می دهد .
پرس دو عمل بوسیله چرخهای دنده ای , بازوهای مفصلی یا لنگرها که کشویی خارجی را در تمام مدت کار کردن غواص ثابت نگه می دارند فرمان داده می شود .
پرس سه عمل : پرس دو عمل بوسیله سومین کشویی که در زیر صفحه تحتانی قرار گرفته و در جهت عکس دو کشوئی دیگر (از پایین به بالا )کار می کند کامل می گردد مورد استفاده این پرس از نوع قبلی کمتر است .
حفاظت کننده ها :
حفاظت کننده های ثابت یا متغیر که نوع متغیر آنها از پرس جدا یوده یا قبل از ضربه زن پایین می آید .برای حفاظت دست کارگر نیز حفاظت کننده هایی تعبیه شده که به طرق مختلف می تواند وظیفه خود را انجام دهند .
1- حفاظت کننده بوسیله کلاچ الکتروپنوماتیک : دور کردن دستهای کارگر بوسیله حرکت دادن الزامی و با هم قطع و وصل کننده ها که فرمان پرسی را به عهده دارند .
2- حفاظت کننده الکتریکی : بدین ترتیب است که دسته هایی از شعاهای نورانی روی یک سلول فتوالکتریک تابانده می شود , اگر یک از شعاعها بوسیله دست کارگر قطع شود پرس حرکت نکرده و اگر در حال حرکت هم باشد متوقف می گردد .
پرسهای هیدرولیک و طرز کار آنها :
پرسهای هیدرولیکی یا به عبارت دیگر پرسهایی که بوسیله روغن تحت فشار می کنند . در این نوع ماشینها مخصوصاً با پرسهای قوی و نیرومندی برخورد می کنیم که دارای بسترهایی با ابعاد بزرگ هستند ولی در میان آنها انواع کوچک و متوسط هم وجود دارد .برای آشنایی بیشتر به طرز کار اینگونه پرسها شماتک ساده که مربوط به یک پرس هیدرولیک است معرفی نموده شرح مختصری درباره آن خواهیم داد .
درداخل یک پایه و سکو که که بوسیله چهار ستون محکم به هم وصل شده بستر در برگیرنده ابزارها سوار شده است .
ستونها برای هدایت بستر ماشین بکار می رود در بالای سکوی پمپها مخزن روغن و لوله های انتقال دهنده نصب شده اند . در پایین آمد سکوی در برگیرنده سمبه گیر به پیستون بزرگ مرکزی و در بالا رفتن آن به دو ستون کمکی فرمان داده می شود . چهار ستون پایین آوردن صفحه را که بوسیله سکوی در برگیرنده ابزار بالا می رود به عهده دارد , فشار صفحه بوسیله چهار ستون فشاری بر وسط صفحه ابزار گیر اعمال می شود . در پرس هیدرولیک حرکات به ترتیب زیر صورت می گیرد :
الف – پایین آمدن سریع ورق گیر و مگه داشتن آن بوسیله یک ثابتی که قابل تنظیم است .
ب- پایین آمدن سریع سمبه تا آنکه در تماس با ورق در آید .
ج- پایین آمدن آرام سمبه در طول مرحله فرم گیری
د- بالا رفتن سریع سکوی ابزارگیر که ورق گیر را با خود برده و در موضع اولیه اش قرار می دهد .
تذکر : پمپها قادرند روغن را به سرعت تحت فشار خیلی زیاد برسانند و مقدار آن را برای سرعتهای مختلف فرمکاری تغییر دهند .
مقایسه پرسها : پرسهای مکانیکی معمولیتر سریعتر و ارزان تر از پرسهای هیدرولیکی هستند ولی عیب آنها این است کهه در طول مدت فرمکاری نمی توانند فشار و سرعت ثابتی داشته باشند بر عکس پرسهای هیدرولیکی با فرمی فوق العاده ای کار می کنند , تنظیم کورس , فشارو سرعت آنها با آسانی مسیر است .