| دسته بندی | فنی و مهندسی |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 21 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 24 |
مقاله بررسی پلی کربنات ها در 24 صفحه ورد قابل ویرایش
شرح فرآیند
اطلاعات جدید و شرایط متفاوت بطور عملی شرایط زیست محیطی و ایمنی نیاز به روز رسانی فرآیند را بیشتر میکند. بیشتر مبانی طراحی و فرضیات مانند قبل است و در جدول 503 آورده شده است. عامل انتقال زنجیر عامل کنترل کننده جرم مولکولی نیز به جای قتل از ( پارا ترشیاری بیوتیل فنل) با نسبت مولی یکسان استفاده میشود.
جدولی از تجهیزات مورد نیاز در جدول 504 آورده شده است. این جدول سه عضو جدید را نسبت به طراحی های گذشته نشان میدهد. 1- تبخیر کنندة خوراک فسژن
2- واحد تصفیه و خالص سازی مجدد برای پلیمری که از محلول جدا شده است 3- یک تبخیر کنندة ضد حلال برای جدا سازی پلیمرهای با جرم مولکولی پایین.
فرآیند با اختلاط بیس فنل A و پرا ترشیاری فنل بطور نا پیوسته برای کنترل دقیق بر میزان پریدین و متیلن کلراید، شروع میشود. سپس مخلوط حاصل بعد از عبور از یک خنک کننده به داخل راکتورها پمپ میشود. (هفت راکتور همزن دار خنک شونده که بطور سری کار میکنند) فسژن تبخیر میشود سپس متراکم شده و پس از خنک شدن به داخل راکتورهای مختلف خوراک دهی میشود تا بهترین نتیجه حاصل شود.
مقادیر بیشتری از میتلن کلراید در مرحله مشخصی از واکنش برای کنترل ویسکوزیته به راکتور اضافه میشود. به محلول پلیمری حاصل هیدرکلریک اسید اعمال شده سپس در یک جریان متداخل با آب بون زدایی شده در دستگاه سانتریفوژ مایع شسته میشود و سپس محلول صاف میشود. برای اطمینان از درصد پایین مونومزوپلیمرهای با جرم مولکولی پایین، پلیمر بصورت پودر در یک جریان متداخل رسوب گذاری بازیافت میشود. پلیمر با صاف کردن از مرحله دوم رسوب میکند و رسوب فیلتر میشود. لایه تشکیل شده روی فیلتر دوباره با ضد حلال شسته شده و دوباره صاف میشود. لایه جدا سازی شده در مرحله دوم صاف کردن، خشک شده و آلیاژ شده و پس از عبور از الکترو در خرد شده و بسته بندی میشود انتقال دهنده های با هوای خشک، و نگهدارنده های تراشه ها و ایستگاههای کیسه گیری و بسته بندی نیز آماده شده اند.
پریدین با شستشوی محلول با خنثی سازی بوسیلة قلیا که در صد بسیار (کم حلال را خارج میکند) و باز یافت میشود و سپس با رسیدن به نقطه آزئوتروپ محلول آب - پریدن متوقف میشود. محلول آزئوترو با اضافه کردن محلول غلیظ قلیاء تازه شکسته میشود و پریدین جدا میشود. از محلول رقیق قلیا برای خنثی سازی محلول شستشو همانگونه که توضیح داده شد، استفاده میشود. در صد بسیار کم آب باقی مانده و در پریدن به شکل آزئوتروپ 9 از طریق برج خشک کن، جدا میشود و پریدین مجدداً در فرآیند استفاده میشود.
بخشی از متیلن کلراید در مرحله اول جدا شده و پس از خشک کردن در جدا سازی دوباره مورد استفاده قرار میگیرد.
در طراحی های قبلی باقیمانده حلال و ضد حلال بطور مستقیم برای رسوب دادن بیشتر پلیمر، به فرایند بازگردانده میشود. این مایع شامل مقادیری از پلیمرهای با جرم مولکولی پایین و احتمالاً مونومر است و میتواند محصول را آلوده کند. در طراحی های جدید بخش جدا سازی مواد زائد اضافه شده است. اجزاء فرار پلیمرهای با جرم مولکولی پایین با تبخیر توسط بخار آزاد در C -502 جدا میشود. محلول ضد حلال متراکم شده و به داخل جرج خشک کن C -503 سرازیر شده تا در آنجا خشک شود. سپس برای شستشوی مرحله اول لایه جدا شده در فیلتر همانگونه که در بالا توضیح داده شد استفاده شود. مواد آلی از جریان آب بالایی بوسیله دستگاه تصفیه آب C -504 جدا شده و این مواد آبی مجدداً به C -503 برگردانده میشوند.
یک کوره به عنوان مجزاء با نام pac sol میتواند پلیمرهای با جرم کم، ضایعات پلاستیکی و مایعات آبی را مانند سایر ضایعات جامد بسوزاند و به خاکستر تبدیل کند. این دستگاه از یک مشعل استوانه ای دوار است که بعد از آن محفظه ای برای تکمیل فرآیند سوختن وجود دارد. گاز های حاصل از احتراق سرد شده و در یک جذب کننده Ventargi برای جدا کردن ذرات معلق تنظیف شده و سپس با محلول بازی برای جدا کردن گازهای اسیدی مانند هیدروژن کلراید، تماس مییابد.
آبی که قبلاً پس از جدا سازی از پریدین مستقیماً به داخل فاضلاب هدایت میشود اکنون قبل از ورود به فاضلاب با کربن فعال در جذب کننده c -501 تماس پیدا میکند. عمر این جاذب بسیار بالا بوده و نیاز به تعویض آن وجود ندارد
هوایی که از خشک کن M-402 و فیلترهای S-403-4 میآیند، حاوی حلال ضد حلال میباشند و این مواد د جاذب کربن فعال C -506,505 جدا میشوند که این جانب بطور جایگزین کاری میکنند که در زمان غیر فعال بودن توسط بخار آب مجدداً تمیز میشوند.
مواد آلی جدا شده به بخش بازیافت حلال برگردانده میشوند.
خلاصه محصولات زاید در جدول 505 آورده شده است.
جریانهای مواد زاید نشان داده شده آنهایی هستند که در حال کارکرد عادی فرایند اهمیت دارند. علاوه بر مقادیر نشان داده شده نشست مایعات از طریق پمپها و سایر تجهیزات وجود دارد. همچنین نشست بخارات از طریق پر و خالی شدن مخازن و سایر شرایط نیز وجود دارد. مقادیر بیشتری از آب با شستشوی محل فرآیند به فاضلاب اضافه میشود. همچنین مقادیر زیادی تخلیه در اثر اشتباهات کاربری عملکرد شیرهای اطمینان تخلیه و شستشوی تجهیزات در حین توقف های فرآیند، و شرایط مشابه میتواند رخ دهند.
بحث در مورد فرآیند:
شرح فرآیند:
برخی از منابعی که بعد از انتشار اطلاعات مربوط به طراحی قبلی، منتشر شده بودند قبلاً توضیح داده شد. پتنت شرکت بایر شامل استفاده از میزان 10 درصد اضافی از هیدروکسید سدیم میباشد و زمان اقامت کلی برای راکتورهای سری همزن دار 50 دقیقه است ( درحالی که زمان مطلوب بین 30 تا 60 دقیقه است. استفاده از 20% قلیا به نظر نامطلوب میرسد. زیرا انحلال پذیری بیس فنل A کاهش مییابد. همچنین به جای دوبار، سه بار باید محلول پلیمر شسته شود. پتنتهای جنرال الکتریک زمان اقامت 70 دقیقه ای را پیشنهاد میکنند. این مقدار با مقدار زمان اقامت باید برای راکتورهای سری قابل مقایسه است.
پتنت دیگر شرکت باید از راکتورهای پیوسته استفاده میکند که برای ایجاد اختلاط به جای همزن از جریان مغشوش سیال استفاده میکند. زمان اقامت مطلوب مشخص نشده است ولی اطلاعات موجود در مورد یک مثال زمانی تنها برابر با 2 تا سه دقیقه در نظر گرفته میشود. اگر این اطلاعات درست باشد، این زمان در مقایسه با سایر فرآیند ها بسیار کوتاه تر است. با این وجود میزان مصرف فسژن 20 درصد بیشتر از مقدار مشابه از بیس فنل A است و مصرف هیدروکسید سدیم 25 درصد بیشتر از میزان برابر از فسژن مصرف میشود. پس اتلاف مواد اولیه در این روش بالاتر است.
اطلاعاتی مبنی بر استفاده از روش تبخیر برای استخراج پلیمر از محلول، با تبخیر حلال موجود ندارد. با این وجود استخراج با استفاده از ضد حلال بیشتر مورد استفاده قرار میگیرد.
برآورد هزینه ها:
اطلاعات مربوط به برآورد هزینه های اصلی و کاربردی به روز رسای شده در جدول 6.2 و 6.3 آورده شده است. این برآوردها با ایجاد تغییر در برآوردهای قبلی بدست آمده ان تا تاثیر تورم و تغییر طراحی را لحاظ کنند. برآوردهای جزئی از هزینه های گزارش قبلی به عنوان راهنما برای ایجاد تغییرات در طراحی استفاده شده است.
کل هزینة اولیه 9.6 میلیون دلار برآوردی میشود که با احتساب هزینه زمین به رقم 1502 میلیون دلار میدهیم. هزینه کلی تولید 64 نسبت به ازاء هر پوند است. اگر 30 درصد هزینه را برای برگشت سرمایه اولیه در نظر گرفته شود و به هزینه تولید اضافه شود به هزینة سنت به ازاء هر پوند میرسیم. مقادیر برآوردهای مشابه برای مقایسه نشده است. هزینه طرح Teijin برای تولید و 1405 میلیون پوند در سال با استفاده از روش فسژنه کردن بین سطحی، ده میلیون دلار برآورد شده است. اما جزئیات فرآیند و ارتباط آن با برآوردهای ما مشخص نیست.
7- تولید پلی کربنات در فرآیند راکتور پیوسته:
این بخش به بررسی فرآیندی میپردازد که از یک لوله جریان به عنوان راکتور استفاده میکند تا لیگومرها را با فشرده کردن بین سطحی تولید کند. الیگومر حاصل در ادامه واکنش در راکتور همزن دار واکنش میدهد. این فرآیند توسط Indemitsu ابداع شده است. تا جایی که منطقی به نظر میرسد از مفاهیم بیان شده توسط Indemitsu استفاده شده است. با این وجود اطمینانی وجود ندارد که طراحی SRI برای مثال صنعتی Indemitsu کاربرد داشته باشد.
شرح فرآیند:
این طراحی بر پایه پتنتی است که راکتور مورد استفاده در فرآیند Indemitsu را شرح میدهد. این طراحی با کمک اطلاعاتی که با عنوان “مروری بر فرآیند” در بخش 6 آورده شده، کامل شده است. این اصول و فرضیات در جدول 7 .1 آورده شده است. جدول 7.2 صورتی از تجهیزات اصلی و ابزارهایی که در این فرآیند مورد استفاده قرار میگیرد را نشان میدهد و جدول 7.3 فزایندة مواد را نشان میدهد و شکل 7.1 منحنی جریان را نشان میدهد. و در جدول 7.4 جریان فاضلابها جمع آوری شده است.
در این گزارش بیس فنلA ، قلیا، سولفیت سدیم، و آب با مقادیر مشخص به یک مخلوط کن جریان وارد میشوند و محلول حاصل به بخش جدا کننده اکسیژن فرستاده میشود. سولفیت سدیم و حبابهای نیتروژن در بخش جدا کنندة اکسیژن باعث کاهش و یا حذف عوامل اکسید کننده میشود. فاز آبی حاصل با متیلن کلراید مخلوط شده و در یک راکتور لوله ای خنک میشود. فسژن از مواد اولیه تبخیر شده تا از حضور ناخالصی ها جلوگیری شود. سپس میعان یافته از طریق جتهای متعددی در نقاط مختلف لوله راکتور به داخل جریان ترزیق میشود که در نتیجه با بیس فنلA واکنش میدهد. یک محلول آبی از الیگومرها بوجود میآید و فاز آبی در یک رسوب دهنده جدا میشود و به تانکر خنثی سازی فرستاده میشود
محلول قلیایی دیگری از بیس فنلA که به روش که در پاراگراف قبلی توضیح داده شد، تهیه میشود. این محلول به همراه محلول آن که در بالا توضیح داده شد، مقادیر بیشتری از متیلن کلراید تری متیل آمین و پاراتر شیاری بوتیل فنل در راکتور ناپیوسته مخلوط میشود در نتیجه واکنش تکمیل شده، فازها جدا میشود و رسوب داده میشوند فازآبی به تانک خنثی سازی فرستاده میشود که در آنجا جریانهای آبی زیر خنثی میشوند. فاز آبی (پلیمر محلول در متیلن کلراید)خنثی میشود و بطور متداخل در سانتریفوژ با جریانی از آب یون زدایی شده شستشو میشود.
پلیمر با افزودن ضد حلال (هپتان) به محلول متیلن کلراید رسوب داده میشود. سیستم شستشو متداخل است یعنی ضد حلال خالص لایه تشکیل شده روی صافی مرحله اول را میشوید و محلول دوغابی حاصل از شستشوی این ماده مجدداً صاف شده و پودر پلیمری حاصل از مرحله دوم صاف شده و پس از خشک کردن و آلیاژ سازی، با عبور از الکترو در تبدیل به گرانول میشود. و گرانولها کیسه گیری شده و بارگیری میشدند.
مخلوط حلال- ضد حلال در سیستم فیلترهای جریانهای نا همسر شامل مقادیری از پلیمرهای با جرم مولکولی پایین میشود و به بخش بازیافت حلال فرستاده میشود. برای جلوگیری مشکل گرفتگی در سطوح انتقال حرارت حلال و ضدحلال با استفاده از سیستم بخار باز در قسمت انتهایی قسمت تصفیه حلال تبخیر میشوند.
با وجود اینکه میتوان با فرایندای ویژه ای الیگومرها را به محصولات با ارزشی تبدیل کرده کوره (که در بخش توضیح داده شد) توانایی از بین بردن این مواد را دارا میباشد.
جدا کنندة ضد حلال، جریان ضد حلال را به عنوان یک خروجی جانبی را قسمت تصفیه حلال جدا میکند. و پس از میعان و خنک کاری، این ماده را به مخزن نگهداری ضد حلال بر میگرداند. از بالای واحد تصفیه کننده حلال محلول متیلن کلراید خالص خارج میشود تنها تا در اشباع این محلول حاوی آب میباشد. که درخشک کننده حلال عاری از آب میشود. آبی که از بالا و از تانکر خنثی سازی خارج میشود،( که تا حد اشباع حاوی متیلین کلراید میباشد). وارد جدا کنندة آب میشود. آبی که در این دستگاه تصفیه خارج میشود، آنقدر خالص است که بتوان آنرا مستقیماً و از فاضلاب کرد. میتلن کلرایدی که از آب جدا میشود، مجدداً تصفیه کننده حلال برگردانده میشود. در کنار کوره ای که در بالا توضیح داده شود، بخش نابود سازی فاضلاب، دارای فیلتر حاوی کربن فعال میباشد که میتواند ترکیبات آلی را از هوای خارج شده از خشک کن های دوار را تصفیه کند. مواد جذب شده روی این فیلتر با بخار آب شسته شده و به بخش بازیافت حلال فرستاده میشود.
| دسته بندی | فنی و مهندسی |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 56 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 90 |
مقاله بررسی پلی کربنات ترمو پلاستیک آروماتیک بر پایه بیس فنول A در 90 صفحه ورد قابل ویرایش
- مقدمه
مصرف پلیمرهای پلی کربنات، پلیمرهای که با گروه –O-C-O- بهم متصل هستند، از ز مان گزارشات اولیه بسیار رشد کرده است Report 1969) (PEP . تضمین رشد آینده این صنعت با افزایش شرکتهای جدید به 6 تولید کننده سابق این ماده نشان داده شده است رشد تکنولوژی، شامل افزایش گریدهای با کاربرد خاص، امکان رقابت پلی کربناتها را در مصارف مختلف فراهم کرده است.
پلی کربناتها در بین پلیمرهای مختلف از لحاظ پایداری ابعادی مقاومت ضربه و شفافیت بسیار برجسته میباشند. مقاومت در برابر شعله آن خوب بوده و توسط بهبود دهندههایی بهتر شده تا گرید خاصی تولید شود. با وجود اینکه پلیمرهای دیگر و فلزات در تعدادی از خواص بتنهایی بهتر از پلی کربنات میباشد، اما نیاز به ترکیبی از خواص مختلف باعث میشود که پلی کربنات بعنوان تنها امکان انتخاب شود. از سوی دیگر کمی مقاومت در برابر حلالها یک اشکال عمده در بسیاری از کاربردها میباشد. بطور کلی پلی کربناتها در تمامی رشتههای مهندسی پلاستیک رقابت میکنند، که از مصارف عمده آن میتوان به شیشهها، علامات و روشنایی اشاره کرد.
این گزارش تکنولوژی، هزینه و بازار پلی کربناتها را که از سه روش فسژنیزاسیون محلولی فسژنیزاسیون بین سطحی و ترانس استریفیکاسیون تهیه میشوند را ارائه میکند. 2 نوع از دو روش اول و یک نوع از روش سوم ارائه خواهد شد. همچنین نحوه تولید گرید مقام در برابر شعله و اکستروژن دوباره پلیمر برای تولید گریدهای خاص بیان خواهد شد.
این تحقیق به پلی کربنات ترمو پلاستیک آروماتیک بر پایه بیس فنول A محدود است، که مهمترین مزیت پلی کربنات از نقطه نظر تجاری میباشند. در PEP گزارش 50، کوپلیمرها فقط با توجه به بیس فنول A و بیس فنول A هالوژنه و یا مقدار کمی از عوامل سه گروهی شاخهای در نظر گرفته شده است بدلیل عرضه تجاری گریدهای خاصی، میبایستی هم کوپلیمرها و آلیاژها را در نظر گرفت، کوپلیمرهایی که تجاری نیستند و همچنین آلیاژهایی که پلی کربنات جزء کم هستند در نظر گرفته نمیشوند.
این گزارش هیچگونه آنالیزی در مورد پلیمرهای فوم ، پلیمرهای تقویت شده با الیاف و افزودنیهایی ضد شعله که موضوع PEPهای مختلف هستند را ارائه نمیکند. مواد اولیه خام بیس فنول A . فسژن و تترابروموبیس فنول A (TBBPA) موضوع PEP شماره 81 میباشند. منابع اطلاعاتی ، پتنتها، جزوات و مقالات مربوطه از سال 1976 میباشد.
2- خلاصه
بعد از 7 سال افزایش سالیانه 20% مصرف در ایالات متحده آمریکا، بیش از 60% در سال 1973 افزایش یافت. افزایش در سال 1974 با توجه به منحنیهای مقدماتی برابر %10 بود که احتمالاً کمتر از مقدار واقعی آن میباشد. با ظرفیت جدید تولید، میانگین افزایش تولید سالیانه 20% یک پیشبینی قابل قبول برای کلیه محلهای تولید مانند اروپای غربی، ایالات متحده و ژاپن میباشد. مصرف به میزان تجارت بود و همچنین به کمبود محصولات رقابتی بستگی خواهد داشت. تولید آن با کمبود مواد اولیه ممکن است محدود شود.
بعد از 15 سال از تجاری شدن پلی کربنات، ظرفیت کلی جهان کمتر از 500 میلیون پوند بر سال میباشد.
از نقطه نظر رقابتی، تجارت توسط بایر، توابع آن موبای و جنرال الکتریک کنترل میشود. یک سرمایه کلان در فروش و سرویس تکنیکی نیاز میباشد تا این حکمفرمایی شکسته شود. جنرال الکتریک 75 میلیون دلار فقط در مت ورنون و ایندین فاسیلیتی (Indian facilities) سرمایهگذاری کرده است. میزان تولید، تولید کنندگان عمده در اوایل 1973 بصورت زیر میباشد:
میلیون پوند بر سال هزار تن بر سال
بایر 220 100
جنرال الکتریک 150 68
موبای 18 40
یکی از مهمترین چیزهای مورد نیاز تعدد گریدهای مختلف میباشد. گریدهای جدید خواص زیادی از جمله مقاومت در برابر شعله، مقاومت در برابر آسیب، مقاومت در برابر اشعهuv ، ترکیب سفتی و مقاومت ضربه، مناسب بودن برای قالبگیری چرخشی و همچنین مناسب بودن برای فومهای ساختاری را دارا هستند. رشد عمده اخیراً در تهیه شیشه، Lighting و علامات میباشد. بعنوان شیشه نشکن پلی کربناتها به موقعیت رزینهای آکریلیک نفوذ کردهاند روم و هاس در حل ورود به بازار شیشههای پلی کربنات از طریق خرید دستگاههای ورقسازی و تجارب از شرکت رولند (Rowland) یک شرکت کوچک که رقابت در این بازار حساس به سرمایه را مشکل میدانست میباشند. روم و هاس امروزه تولید کننده پلیمر پلی کربنات نمیباشند مهارت و سرمایه مورد نیاز و همچنین بازار پلی کربنات بیان کننده آنست که فقط در کشورهایی پیشرفته استفاده خواهند شد.
نفوذ پلی کربناتها به بازار سنتی پلیمرهای دیگر و فلزات، با افزایش تولید و در نتیجه کاهش قیمت آنها بیشتر میشود. در سال اخیر این روند قیمت بدلیل افزایش تورم برعکس شده است. حداقل قیمت در ایالات متحده 98 سنت بر پوند در مقایسه با 75 سنت بر پوند و قیمت تجاری اولیه میباشد. با این وجود، نفوذ در بازار بدلیل تأثیر تورم بر اجناس رقابتی همچنان ادامه دارد.
تولید کنندگان سه روش عمده برای تولید پلی کربنات بکار میبرند: فسژنیزاسیون محلولی، فسژنیزاسیون بین سطحی و ترانس استریفیکاسیون. فقط کسر کمی از تولید کل توسط ترانس استریفیکاسیون میباشد و مقدار عمده تولید از طریق فسژنیزاسیون بین سطحی میباشد. اما تفکیک دقیق در میزان آن از مقالات مشخص نمیباشد. کلیه این روشها به انضمام دو متغیر و یک روش بر ای گرید مقاوم در برابر شعله در این گزارش نوشته شده است.
فسژنیزاسیون محلولی شامل واکنش بیس فنول A با فسژن در حضور پیریدین بعنوان گیرنده اسید ] تا محصول جانبی اسید کلریدریک تولید کند[ و p-t بوتیل فنول (PTBP) بعنوان اختتام دهنده زنجیربا متیلن کلراید بعنوان حلال میشود. یک پلیمر واحد تکراری تولید میشود که انتهای زنجیر با گروههای p-t بوتیل فنیل اختتام یافته است. پلیمر باز یافت شده، اکسترود میشود و بصور ت چیپهایی بریده میشود فسژنیزاسیون محلولی بصورت تجاری توسط جنرال الکتریک استفاده میشود.
در فسژنیزاسیون بین سطحی، یک فاز Caustic آبی اسید هیدروکلریک را جذب کرده و از پریدین استفاده نمیشود. تری اتیل آمین این واکنش را سرعت میبخشد.
فسژنیزاسیون بین سطحی بصورت تجاری توسط شرکتهای بایره موبای و تولید کنندگان ژاپنی استفاده میشود.
توانس استریفیکاسیون واکنش بین دی فنیل کربنات با بیس فنول A در دمای بالا (elevated) میباشد. ملکولهای پلیمری که از این طریق تولید میشود با گروههای فنیل خاتمه مییابند. ترانس استریفیکاسیون بصورت تجاری توسط شرکت بایر و شرکتهای تحت لیسانس آن استفاده میشود.
جدول 2-1 ارزیابی ما را از تولید گریدهای تزریق پلی کربنات نشان میدهند در فسژنیزاسیون محلولی پیوسته (ستون اول جدول) از یکسری راکتور همزن دار استفاده میشود. هزینهها بالاتر از فسژنیزاسیون بین سطحی توسط راکتورهای مشابه (ستون دوم) میباشد. که یکی از دلایل آن میتواند بدلیل نیاز به بازیافت پیریدین باشد.
در روش راکتور پیوسته (ستون سوم) فسژنیزاسیون بین سطحی در یک راکتور tubular که بعد از آن راکتورهای ناپیوسته (Batch) همزندار وجود دارد انجام میشود. هزینههای نشان داده شده بیشتر از هزینههای فسژنیزاسیون بین سطحی با استفاده از راکتورهای پیوسته همزندار (ستون دوم) میباشد. این امر بدلیل زمان طولانیتر واکنش – همانطور که در پتنت نشان داده شده است- میباشد. علی ایحال هیچگونه اطلاعات کینتیکی دقیقی وجود ندارد. راکتور پیوسته توسط ایدمیتسو (Idemitsu)ابداع گردید. اما طراحی پروسس ما برابر با محاسبات اقتصادی ایدمیتسو نمیباشد.
فسژنیزاسیون محلولی ناپیوسته (ستون چهارم) برای مقایسه با فسژنیزاسیون محلولی
پیوسته (ستون اول) نوشته شده است. هزینههای سیستم ناپیوسته بدلیل نیاز به فضای بیشتر برای راکتور و Surge، 20 میلیون پوند در سال بیشتر میباشد. اما اختلافات بطور نسبی کم میباشد. زیرا تغییر محصولات در سیستم ناپیوسته سادهتر است. و چنین سیستمی در صورت نیاز به تولید گریدهای مختلف در یک مجتمع ترجیح داده میشود. در عین حال موقعیت اقتصادی سیستم ناپیوسته با کاهش ظرفیت تولید بهتر میشود.
با وجود اینکه مقایسهها برای گرید تزریق میباشد، اما پروسسهای بحث شده تا با اینجا برای تولید تمام گریدهای پلی کربنات مناسب میباشند. ترانس استریفیکاسیون برای تولید گریدهای ویسکوز مناسب نمیباشد، بنابراین ارزیابی آن بر اساس نصف ظرفیت گرید تزریق انجام میشود. همانطور که در جدول نشان داده شده است (ستون پنجم) حتی با وجود ظرفیت کم، حداقل هزینه استهلاک را دارد. و در نتیجه هزینه تولید بسیار مناسبی در مقیاس برابر را خواهد داشت، متاسفانه کیفیت محصول تولید شده توسط روش ترانس استریفیکاسیون کمتر از روشهای دیگر میباشد.
با وجود اینکه پلی کربناتها ذاتاً در برابر سوختن مقاوم هستند ، اما گریدهای خاص مقاوم در برابر شعله که حاوی هالوژنها و احتمالاً عناصر دیگر میباشند عرضه شدهاند. ما هیچگونه اطلاعات دقیق در مورد ترکیبهای تجاری نداریم. ستون ششم جدول یک ارزیابی از پلی کربنات مقاوم در برابر شعله حاوی 5% وزنی برم ( از طریق تترابرموبیس فنول A) را نشان میدهد. پلیمر در این مورد از طریق فسژنیزاسیون محلولی پیوسته تولید شده است. در نتیجه ستون ششم میبایستی با ستون اول مقایسه شود. کل هزینه مواد برای گرید مقاوم در برابر شعله شامل 3/3 سنت بر پوند از گرید تزریق بیشتر است. با مقایسه، هزینه استهلاک برای گرید مقاوم در برابر شعله (شامل 3 سنت بر پوند هزینه فروش و تحقیق بیشتر از حالت عادی) 20 سنت بر پوند بیشتر باشد.
بجای استفاده از امکانات ویژهای برای تولید گرید مقاوم در برابر شعله، میتوان مستر بچ هایی حاوی مقدار زیاد برم ساخت. سپس این مستر بچ را میتوان با گریدهای استاندارد آلیاژ کرد و دوباره آنها را اکسترود نمود. ستون آخر هزینه اضافی مورد نیاز برای آلیاژسازی و اکستروژن دوباره را نشان میدهد. اشکال شامل قیمت رزین و افزودنیها نمیشوند.
در کلیه پروسسهایی که ارزیابی شد، (بجز ترانس استریفیکاسیون) پلیمر در یک نقطه بصورت پودر میباشد. در نتیجه افزود نیها را میتوان قبل از اکستروژن با آن آلیاژ کرد. حتی در این موارد، توانایی تولید مستر بچهایی برای تقاضاهای متغیر بازار مطلوب است. ستون آخر همچنین برای چنین اهدافی نیز قابل اعمال میباشد.
بیشترین مقدار تولید پلی کربنات از روش فسژنیزاسیون بین سطحی میباشد که ارزانتر از فسژنیزاسیون محلولی با پیریدین بعنوان گیرنده اسید میباشد. جنرال الکتریک در ابتدا روش دوم را شروع کرد. اما بتدریج از آهک بعنوان گیرنده اسید برای توسعه استفاده نمود، با وجود عدم ارزیابی این روش، اما انتظار میرود که هزینهها قابل رقابت با فسژنیزاسیون بین سطحی باشد زیرا نیازی به بازیافت پیریدین نیست.
هزینه تولید پلی کربنات عموماً به هزینه مواد علی الخصوص به هزینه بیس فنول A بستگی دارد .
- آنالیز و مقایسه پروسه
مزایا و معایب گزارش شده فرایندهای مختلف پلی کربناتها ، مانند نیاز به دمای بالا و یا جداسازی حلال، زمانی مؤثر هستند که روی هزینه کل تأثیر گذار باشند. این بحث روی هزینه، کیفیت و نیازهای غیرضروری فرآیند در روشهای مختلف تأکید خواهد داشت.
فرآیند ترانس استریفیکاسیون کمترین پتانسیل را برای تولید پلی کربنات با کیفیت خوب دارد. انتهای زنجیرهای پلیمر گروههای فنیل قرار دارند که به اندازه پاراترشیاری بوتیل فنیل (PTBP) پایدار نیستند. باقیمانده کاتالیست با وجود غیرفعال شدن، جدا نمیشود. در این روش فرآیند مذاب، از حلال استفاده نشده و در نتیجه گریدهای اکستروژن و ریختهگری حلالی (Solvent Casting) را بدلیل ویسکوزیته بالا نمیتوان تولید کرد. نهایتاً هر گونه منومر و الیگومر باقیمانده درون محصول مانده و یک خطر جدی برای مواد خوراکی، در صورت تماس با آنها، بشمار میآید. زیرا از جدایش توسط حلال نمیتوان استفاده کرد.
با توجه به هزینه فرآیند ترانس استریفیکاسیون ارزان ترین فرآیند تولید پلیمر با گرید تزریق میباشد. بدلیل عدم توانایی این روش برای تولید تمامی گریدها، حجم تولید در بازار از طریق این روش کمتر از روشهای دیگر میباشد. در نتیجه مسائل اقتصادی برای مقیاس بزرگتر بسته به شرایط ممکن است منجر به انتخاب روشهای دیگر شود.
پلیمر با کیفیت بالا در تمام گریدها را بایستی یا از روش فسژنیزاسیون محلولی و یا فسژنیزاسیون حلالی تهیه کرد. مشکلات مربوط به خالصسازی در این دو روش تفاوت دارند: اما خلوص کافی را میتوان با طراحی مناسب بدست آورد. برای مثال جدا کردن پیریدین مورد استفاده در فرآیند محلولی بسیار سختتر از تری اتیلی آمین مورد استفاده در فرآیند بین سطحی میباشد هر کدام ترکیب جز پایداری پلیمر را کم کرده و در بعضی از مصارف خطرناک خواهد بود.
قلیا مورد استفاده در فرآیند بین سطحی میتواند بطور مؤثری منومر را بزداید، اما شستشوی اسیدی مورد نیاز برای زدایش پیریدین در فرآیند محلولی، حلال خوب برای ترکیبات فنولیک نمیباشد. بهرحال ، رسوب و دوباره خمیر کردن برای زدایش ترکیبات فنولیک در روش دوم بایستی به دفعات کافی انجام شود. این آنالیز بدون اطلاعات مقایسهای انجام میشود. و امکان این وجود دارد که با یک روش نتوان بصورت عملی به کیفیتی برابر با روش دیگر در بعضی از گریدها رسید.
بر طبق پیش بینی، هزینه، فرآیند محلولی بدلیل پیچیدگی بازیافت پیریدن هزینه برتر از روش بین سطحی میباشد. این نتیجهگیری فقط در صورتیکه از مواد ارزان در سیستم محلولی بدون آب استفاده شود میتواند اشتباه باشد. انتخاب مواد ترکیبی بدون استفاده از اطلاعات احتمالاً متغیرترین مرحله در این محاسبات خواهد بود. مشکل عمده خوردگی در حین تولید نمیباشد بلکه آلودگی محصول توسط آثار خوردگی بوده چه در حین عملیات عادی تولید میشود و چه در حین توقف سیستم.
فسژنیزاسیون محلولی در ابتدا توسط جنرال الکتریک مورد توجه قرار گرفت. اما طرحهای اصلی توسعه جنرال الکتریک تا به امروز آشکار نشده است پیشنهاداتی در پتنتهای جنرال الکتریک وجود دارد که در فرآیندی بجای پیریدین از یک پذیرنده اسید جامد، مانند آهک استفاده شود. بدلیل حذف بازیافت پیریدین، هزینه چنین فرآیندی، میتواند با روش بین سطحی رقابت کند. اما مشکل انتقال و کار با ماده جامد هزینه کم آنرا جبران میکند.
کلیه طراحیهایی موجود، بجز ترانس استریفیکاسیون، شامل بازیافت پلیمر از محلول توسط رسوب با ضد حلال می شود. در این روش امکان تولید پلیمر با بالاترین کیفیت، بدلیل حذف منومرها و الیگومرها وجود دارد. تبخیر مستقیم حلال کم هزینهتر میباشد اما امکان تولید با این درجه از خلوص را نخواهد داشت. علاوه برا ین عملی بودن این روش مشکوک میباشد بخصوص برای گریدهای با ویسکوزینه بالاتر. مشابه با آن از طریق بازیافت از ژل، خرد کردن، و سپس خشک نمودن نمیتوان به این درجه از خلوص رسید. و احتمال آلودگی بیشتر از تجهیزات وجود دارد.
ارزیابی ما نشاندهنده آنست که فرایند راکتور پیوسته از فرآیند فسژنیزاسیون بین سطحی پیوسته گرانتر میباشد. اولین استدلال در این مورد، زمان اقامت طولانی در راکتورهای ناپیوسته (batch) در مرحله پلی کندانساسیون که بعد از آن راکتور پیوسته قراردارد میباشد. طراحی فقط بر اساس اطلاعات موجود میباشد. اما مشخص نیست که زمان اقامت طولانی واقعاً مورد نیاز میباشد یا نه. همچنین آیا هزینه طراحی اپتیم قابل رقابت با فسژنیزاسیون بین سطحی میباشد یا نه.
هزینه فرآیند بچ اندکی بالاتر از فرایند پیوسته با سرعت تولید یکسان میباشد زیرا نیروی انسانی و برق بیشتری مورد نیاز است. سیستم واکنش تنها قسمت کوچکی از کل کارخانه بوده و بنابراین اختلاف زیاد نمیباشد. فرآیند ناپیوسته با کاهش ظرفیت و افزایش تعداد محصولات سیستم ناپیوسته مورد توجه بیشتر قرار میگیر د.
ظرفیت طراحی برای این گزارش تا حدی کمتر از ظرفیت کارخانههای امروزی میباشد. اما تعداد گریدهای عرضه شده برای فروش نشاندهنده آنست که کارخانه از چندین واحد بجای یک خط تولید تشکیل شده است.
اقتصاد در قسمتهای مختلف بررسی میشود و در خلاصه با هم مقایسه میشود.
10 پلی کربناتهای مقاوم در برابر شعله
شیمی
گزارش شماره PEP 92 در مورد مواد افزودنی جهت افزایش مقاومت در برابر شعله را توضیح داده است. اینجا تنها در مورد مواد افرودنی برای پلی کربنات بحث میشود. پلی کربنات حاصل از بیس فنل A میسوزد اما در صورتی که نسبت سطح به جرم ماده خیلی زیاد نباشد، در غیاب منبع حرارت خارجی شعله خاموش میشود. این خاصیت خود خاموش شوندگی پلی کربنات یک مزیت مهم این ماده در برابر مواد مشابه ( مانند اکریلیکها) میباشد. گریدهای بهبود یافته جهت کاربردهایی که به مقاومت بیشتری نسبت به پلی کربنات پایة حاصل از بیس فنل A نیاز است، بطور تجاری به بازار عرضه شدهاند. تولید کننده های مختلف از روشهای مختلفی جهت بهبود مقاومت استفاده می کنند، اما روشهای استفاده شده عمدتاً پایه مشترکی دارند. هالوژنها در این راستا به کار گرفته میشوند که بصورت ماده افزودنی به پلیمر افزوده شده یا بصورت استخلاف روی بیس فنل A قرار میگیرند. بر مبنای یک منبع، غلظتهای مورد استفاده شامل 4 تا 5 درصد برم، 10 تا 15 درصد کلر یا 7 یا 8 درصد کلر به علاوة7 درصد تری اکسید آنتیموان میباشد. آنتیموان بصورت هم افزا (Synergistically) با کلر عمل میکند.
بدلیل اینکه محصولات حاصل از تجزیه به جای خود پلیمر در شعله می سوزند، هر مادة افزودنی که پایداری پلیمر را بالا ببرد، مقاومت در برابر شعله آنرا نیز بیشتر می کند. استفاده از الیاف شیشه مقاومت را بالا می برد زیرا الیاف که غیر قابل اشتعال هستند از رسیدن شعله به عمق ماده جلوگیری می کنند. برای مقاومت در برابر شعله، فومها نسبت به ذرات جامد بهتر عمل می کنند دلیل آن احتمالاً بخاطر رسانایی حرارتی کمتر و احتمال کمتر چکیدن قطرات آتش گرفته می باشد.
کارهای توسعهای بر تولید محصولی که آزمایشات کنترل کیفیت استاندارد را گذرانده باشد تأکید می کند. ارتباط بین آزمایشات مختلف بررسی شده است اما آنها ارتباط به خطرات استفاده از محصول ندارند. برای مثال، آزمایشات در مقیاس کوچک انجام میشود و شامل آتش ادامهدار نمی شوند. تحلیل این چنین عواملی از حوصلة این گزارش خارج است.
مروری بر فرآیند:
پتنهای ثبت شده در رابطه با مقاومت حرارتی در جدول 1-10 جمعآوری شدهاند. بسیاری از آنها شامل بکاربردن یک هالوژن میباشد. بدلیل دمای کاری بالای پلی کربناتها، هالوژن معمولاً به یک هستة آروماتیک (حلقهای) متصل میشود. این پیوندها قویتر از پیوندهای خطی یا سیکلوآلیناتیک میباشند. در این جدول هم مواد هالوژندار افزودنی و هم پلیمر گنجانده شده است.
| دسته بندی | شیلات |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 42 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 23 |
مقاله بررسی پرورش ماهی در 23 صفحه ورد قابل ویرایش
پرورش ماهی
رشد ماهیها :
رشد ماهیان و عواملی که روند رشد تحت تأثیر آنهاست برای پرورش دهنده ماهی ، در درجه اول اهمیت قرار دارند ، زیرا حداکثر رشد ماهی در حداقل مدت زمان با حداقل مقدار غذا ، هدف اصلی اوست.
ماهی جانوری خونسرد است و جهت حفظ درجه حرارت بدن خود ، مجبور به صرف انرژی نیست ، بدین لحاظ ، یک ماهی نسبت به یک جانور خونگرم ، از لحاظ تبدیل مواد غذایی به پروتئین بدن ، از کارآیی و استعداد بیشتری برخوردار است.
تغذیه ماهیان انرژی مورد نیاز ماهی از غذا تأمین میشود ، بهر حال این انرژی در اصل از خورشید تولید می شود . انرژی خورشید به وسیله گیاهانی که برای ساختن کربوئیدرات ها، انرژی مصرف می نمایند، به غذا تبدیل می گردد. جانوران این گیاهان را خورده و انرژی ذخیره شده را جهت انجام فعالیت های خود مورد استفاده قرار می دهند ، بنابراین گیاهان بعنوان تولیدکنندگان اولیه مواد غذایی شناخته شده اند ، که این مواد به صور دیگر تبدیل می گردد و سپس در اختیار ماهیان قرار می گیرد. در زیر بطور فشرده نیازهای غذایی ماهیان مورد اشاره قرار می گیرد.
ترکیبات معدنی ماهـیان از مـواد مـعدنی بیشماری استفاده می نمایند که عناصر ذیل ضرورت بیشتری برای آنان دارد که عبارتند از : کلسیم ، فسفر ، سدیم ، مولیبدن ، کلر، منیزیم، آهن، سلینیوم، ید، منگنز، مس، کبالت و روی که عوامل یاد شده از طریق محصولات جنبی کشتارگاهها همچون پودر ماهی در اختیار ماهیان قرار می گیرد.
ترکیبات آلی که خود شامل مواد زیر هستند: پروتئین ها پروتئین ها ترکیبات آلی پیچیده ای هستند که از واحدهای اسید آمینه ساخته شده اند و از طریق اسیدهای دیواره روده به داخل خون جذب و یا جهت تولید انرژی می سوزند. منابع گیاهی و غالباً حیوانی در تأمین پروتئین مصرفی ، در جیره غذایی مصرفی ، تغذیه مصنوعی پرورش دهندگان گنجانده می شود. چربیها این مواد از واحدهای اصلی به نام اسیدهای چرب تشکیل می شوند . اطلاعات در مورد جزئیات نیاز ماهی به چربی در دست نیست، لذا در غذاهای ویژه مصنوعی اهمیتشان در درجه دوم قرار دارد. ئیدرات های کربن این مواد شامل گروه وسیعی از مواد شامل قندها، نشاسته ها و سلولز هستند، ساده ترین ئیدرات های کربن، قندها و پیچیده ترین آنها پلی ساکاریدها است . این مواد غالباً در تغذیه مصنوعی ماهیانی به کار می رود که از طریق آنزیم آمیلاز، قادر به بهره وری از محصولات گیاهی هستند. ویتامینها : برای سلامت ماهی ضروری و شامل دو دسته اند:
1)محلول در آب که شامل موارد زیر هستند:
الف) تیامین که در غلات و حبوبات و سبزیجات و خمیرترش (Yeast) و بافت حیوانی یافت می شود و کمبود آن باعث کمی رشد و تشنج ها است.
ب) پیریدوکسین، که در خمیر ترش، غلات وحبوبات موجود است و کمبود آن کم خونی ماهی را به دنبال دارد.
ج) اسید اسکوربیک که در سبزیجات و بافت حیوانی موجود و کمبود آن باعث خونریزی بافتها می شود.
2)محلـول در چربی که خود شامـل ویتامین های A-D- KوE میباشد:
الف) ویتامین A در روغن ماهی موجود و از طریق گنجاندن پودر ماهی در جیره غذایی تأمین می شود. ب) ویتامینD از طریـق تأثیر نور ماوراء بنفـش در پوست ماهی ساخته می شود و کمبود آن اختلال در فرآیند استخوان سازی را باعث می شود.
ج) ویتامین E و K در بافت گیاهی و سبزیجات موجود و کمبود آنان باعث کم خونی و اختلال در انعقاد خون می گردد.
عوامل زیر نیز در رشد ماهیان آب شیرین از اهمیت برخوردارند :
چه در آب شیرین و چه شور ماهی بدلیل خونسرد بودن ، میزان فعالیت بدنش با افزایش حرارت بسرعت زیاد می شود، لذا هرچه درجه حرارت بیشتر، انرژی بیشتری مورد نیاز ماهی است . بطور معمول در نقاط گرمسیر نسبت به نقاط سردسیر رشد ماهیان آب شیرین بیشتر است.
جریان آب:
ماهیان آب شیرین در صورتیکه در آبی با جریانی سریع نگهداری شوند، نسبت به موقعیکه در یک استخر بسر می برند، مجبور هستند که برای شنا کردن و موضعگیری در مقابل جریان آب ، انرژی بیشتری مصرف نمایند.
اندازه بدن :
میزان سوخت و ساز یک ماهی کوچک بالاتر از میزان مزبور در یک ماهی بزرگ است . بنابراین در عرصه تکثیر و پرورش آبزیان، عملاً معلوم شده که ماهی کوچک ، برحسب واحد وزن بدن به غذای بیشتر نیاز دارد.
سایر عوامل:
افزایش مستمر و ممتد فعالیت بدنی یا سوخت و ساز ، نیاز به انـــرژی یک ماهی را ترقی میدهد. اینگونه افزایش عمدتاً نتیجه عواملی هستند که به عوامل فشار مشهورند که شامل ازدحام ، سطوح پائین اکسیژن ، آلودگی ، میزان های آمونیاک ، همگی عوامل فشار موجود در عرصه تکثیر و پرورش محسوب میگردند که میزان نیاز به انرژی را افزایش داده و قادرند بطور نامطلوبی بر میزان رشد تأثیر بگذارند.
استحصال تخم و بچه ماهی:
در صنعت تکثیر و پرورش آبزیان ، واژه تخم یا بچه ماهی به مراحل جوانی حیوان مورد استفاده جهت ماهیدار نمودن استخرهای پرورش ماهی اطلاق میگردد. تهیه و تأمین بچه ماهی در زمینه پرورش ماهیان تحت تأثیر وجود اختلافی مهم بین رفتار تخم ریزی گونه های مختلف ماهیان قرار دارد. به عبارت دیگر برخی از انواع ماهیان آب شیرین از روی میل در استخرهای پرورش ماهی تخمریزی میکنند و تأمین تخم به راحتی صورت میگیرد و برخی در کارگاه تخم ریزی میکنند.
بهترین نوع ماهی شناخته شده که به سهولت در استخر تخمریزی مینمایند ، ماهی تیلاپیا است. نوع دیگری از سیستم تکثیر ماهیانی که در آب شیرین استخرها به حد بلوغ و تخمریزی و بهرهبرداری میرسد ماهی قزلآلا است. البته وجه تمایز آن با ماهیان دیگر آب شیرین ، در استفاده از استخرهای بتونی بوده که ویژه اینگونه ماهیان است. در صورت عدم استفاده از این گونه استخرها لازم است در شرایط حوضچه تخمریزی ماهیان قزلآلای مولد از استخر برداشته و با استفاده از دست ، از طریق وارد آوردن فشار بر روی بدن ماهی تخم کشی صورت و سپس تخمهای بارور شده را به خارج از حوضچه ( استخرهای غیربتونی ) هدایت کرد.
آب:
منـشاء آب شـیرین جـهت پرورش ماهیان، بارندگی است که با توجه به موقعیت جغرافیایی و آب و هوایی محل تغییر میکند. چشمهها و چاهها در اثر نفوذ آب باران در زمین بوجود آمدهاند که جهت پرورش و تکثیر ماهیان مورد بهرهبرداری قرار میگیرند. گاهی نیز از هرز آبهای جمع شده در زمینهای شیبدار با منشاء باران در تکثیر و پرورش استفاده میگردد. مردابها، دریاچهها و رودخانهها منابع ذخیره هرز آبها هستند.
برای یک استخر پرورش ماهی ، نیازمند یک مقدار آب اولیه جهت آبگیری متناسب با حجم مورد نیاز استخر هستیم. مقدار آب مورد نیاز برای پرورش ماهی در آبهای شیرین از مجموع عوامل زیر تعیین میگردد:
الف) حجم استخر در شروع دوره پرورش ماهی
ب ) تلفات نفوذی در طول دوره پرورش ماهی
ج ) تلفات تبخیری در طول دوره پرورش ماهی
در صورتیکه کل آب شیرین مورد استفاده جهت پر کردن استخر در مواقعی از سال برای تأمین آب استخر کافی نباشد، ساختن یک مخزن ذخیره آب، پرورش دهندگان را قادر خواهد ساخت تا در مواقع پر آبی ، آب را جهت زمان خشکسالی و کم آبی ذخیره و استفاده نمایند. اگر استخر به شکل مربع مستطیل باشد با در هم ضرب کردن دو ضلع و ارتفاع کل آب مورد نیاز برآورد میشود. ارتـفاع × عــرض × طــول کــه تـعــیین ارتــفاع از طــریــق تـخـمین میانگین عمق آب صورت میگیرد که بصورت ارتفاعات مختلف سطح استخرقابل استحصال است.
کارگاههای پرورش ماهی:
میزان مرگ و میر جمعیت ماهیان موجود در استخر است. ورود آب به استخر از طریق یک ورودی تحت کنترل انجام میگیرد که هدف از آن تأمین جریان مرتب و قابل تنظیم آب ممانعت از فرار ماهیان و جلوگیری از ورود گونههای نامطلوب به داخل استخر میباشد. ایـن آب از طـریق یـک خروجی قابل کنترل به نام مانک (Monk) از استخر خارج میگردد و به تولید کننده امکان میدهد که هرگونه لایه آب موجود در کف استخر را که احتمالاً کیفیت آن پایین آمده و بایستی با آب تازه تعویض گردد را تخلیه سازد.
دستورالعملهای عمومی در رویه پرورش ماهیان آبهای شیرین:
در این خصوص پرورش دهندگان ماهی میتوانند از محیطهای آبی و تسهیلاتی استفاده کنند که برای پرورش کپور و دیگر گونههای ماهی آبهای شیرین مناسبترند ، تا برای ماهیان قزلآلا، و فنون این کار در حال حاضر کاملا مرسوم و رایج است. ایجاد استخرهای ماهی در اصل رویهای از آبزدایی و کنترل منظم مناطق باتلاقی با استفاده از سدهای ساده که به تدریج استخرهایی مناسب تولید ماهی در کنار آن ایجادشد، ریشه گرفته است. از لحاظ فنی کلیه گونههای ماهی آب شیرین را میتوان پرورش داد و این بسته به انتخاب بازار است. در ذیل برخی از مسایلی که در رویههای پرورش و تکثیر ماهیان آب شیرین باید بدانها توجه داشت مد نظر قرار میگیرد:
این متد چطور کار می کند ؟
تنها به دو چیز احتیاج دارید: منبعی از آمونیاک و کیت آزمایش برای ترکیبات نیتروژن.
شما یک کیت برای آزمایش آمونیاک نیاز دارید و یکی برای نیتریت. داشتن یک کیت برای نیترات نیز می تواند بخوبی کمک کننده باشد، اما من دریافتم که همان دو کیت اول برای ایجاد این چرخه مهمتر و کافی است. ( دقت کنید که دو اسم نیتریت و نیترات با وجود شباهت زیادی که به هم دارند، دو فاکتور متفاوت می باشند که نقش آنها در چرخه نیتروژن و آسیبی که به ماهی ها وارد می کنند کاملاً متفاوت است. ) این کیت های آزمایش را در بازار و نیز از فروشگاه های اینترنتی می توان خریداری کرد یا از فروشگاه های ماهی و یا حتی از سوپرمارکت های زنجیره ای تهیه کرد. ( بستگی به محل زندگی شما دارد ).
بسیار خوب است که یک پیمانه درجه بندی شده برای اندازه گیری مقدار آمونیاکی که اضافه می کنید داشته باشید و همینطور تمام وسایلی که در نهایت برای تعویض آب به آنها نیاز دارید. برخی از مردم، مانند خود من، ترجیح می دهند برای انجام این چرخه از محصولات تجاری استفاده کنند و برخی نیز فکر می کنند که این محصولات فقط عامل هدر دادن پول است. اینها همه عقاید شخصی است و شما بطور قطع می توانید چرخه را بدون استفاده از باکتری های بسته بندی شده در بطری های تجاری هم ایجاد کنید چرا که آنها همه جا هستند، حتی بطور معلق در هوا.
اگر شما یک آکواریم دیگر که قبلاً نصب شده باشد در دسترس خود دارید، استفاده از شن های آن می تواند در ایجاد چرخه بسیار کمک کننده باشد.این شن ها را در داخل یک جوراب یا جوراب شلواری قرار دهید و سر آنرا گره بزنید، سپس آنرا ته آکواریم جدیدی که بکار انداختید بگذارید تا اینکه بخوبی با باکتریهای عالی بذرپاشی شود. همچنین مقداری آب تمیز از آکواریم قدیمی به آکوراریم جدید اضافه کنید که به ایجاد چرخه کمک می نماید. حقه دیگری که می توانید بکار ببرید این است که فیلتر آکواریم جدید را برای یک هفته در آکواریم قدیمی قرار دهید و بعد به آکواریم جدید منتقل نمایید. یا اینکه بسادگی لوازم فیلتر جدید را برای یک هفته در آکواریم قدیمی قرار دهید و بعد آنرا در فیلتر مناسب قرار داده و قبل از شروع چرخه در آکواریم جدید بگذارید.اگر هم که این آکواریم جدید اولین آکواریم شماست و دسترسی به آکواریم قدیمی نیز ندارید، اصلاً نگران نباشید، چرا که باز هم می توانید از روش چرخه بدون ماهی استفاده کنید.
بسیار خوب، دکوراسیون را قرار دادید و آکواریم را پر نمودید، فیلتر هم بخوبی بکار خود مشغول است. دمای آب را به اندازه 30 تا 32 درجه بالا ببرید . این عمل به سرعت چرخه کمک می نماید. اما نیاز نیست که شما صبر کنید تا دما به این حد برسد و بعد آمونیاک را اضافه کنید . این کار را بعد از پر کردن آکواریم ، هر زمان که خواستید می توانید انجام دهید. اگر می خواهید که یک آکواریم محتوی گیاه داشته باشید، حتماً در طول چرخه این گیاهان را اضافه کنید ( برعکس ماهی ها، گیاهان مقادیر کم آمونیاک را دوست دارند) اما در اینصورت دما را به 25 تا 27 درجه کاهش دهید چرا که بیشتر گیاهان آب گرم را دوست ندارند.
کیت آزمایش آمونیاک خود را آماده کنید. مقداری آمونیاک اضافه نمایید. با مقدارکم شروع کنید. فقط دو قاشق چایخوری برای یک آکواریم کوچک ( حدود 40 لیتر آب ) و نصف فنجان برای آکواریم های بزرگ ( حدود 200 لیتر ). حدود یک ساعت صبر کنید و اجازه بدهید که آمونیاک منتشر شود و بگردش درآید. حال آزمایش کنید. هدف شما باید قرائت رنج آمونیاک در حدود 3 تا 5 میلی گرم بر لیتر(یا ppm) باشد. اگر قرائت آمونیاک صفر بود.مقدار بیشتری به آب اضافه کنید نه خیلی زیاد؛ به هر صورت شما یک ماده شیمیایی سمی را به کار می برید. اجازه بدهید که آکواریم به کار خود ادامه دهد. دوباره آزمایش کنید. به همین روش آنقدر این اضافه کردن آمونیاک و تست کردن را ادامه دهید تا اینکه به هدف تعیین شده برسید. برای اینکار ممکن است بخواهید که از محصولات تجاری استفاده کنید. فراموش نکنید که باکتریهای تجاری در بطری ها و به فرم آمونیاک غیر سمی وجود دارند و اگر از آنها استفاده می کنید قرائت آمونیاک شما بالاتر از حدی خواهد رفت که در هنگام استفاده نکردن از این محصولات شاهد هستید. شما ممکن است رنج آمونیاک را بالاتر از 6 ppm (parts per million ) مشاهده کنید که برای ماهی ها بسیار سمی است اما تا زمانی که از ماهی در چرخه استفاده نمی کنید نیازی به نگرانی در این زمینه نیست.
بلافاصله پس از اینکه به رنج بالای آمونیاک دست یافتید، اضافه کردن آنرا قطع کنید و حالا زمانی است که باید در انجام آزمایش و اندازه گیری مقدار آن صبور باشید. اجازه دهید همه چیز روند خود را طی کند و به آزمایش آب ادامه دهید. روزی یکبار مناسب است و یا یک روز در میان. بعد از چند روز می توانید آزمایش مقدار نیتریت را مثل آمونیاک شروع کنید. اگر مقادیری از نیتریت را مشاهده نکردید،مسئله ای نیست. این مسئله نیاز به زمان دارد. هنوز تعویض آب را انجام ندهید و باز هم اجازه بدهید که همه چیز روال خود را دنبال کند. وقتی میزان آمونیاک شروع به کاهش کرد باید بتوانید مقادیری از نیتریت را اندازه گیری کنید. وقتی که مقدار آمونیاک به صفر کاهش یافت، دوباره شروع کنید به اضافه کردن روزانه مقدار کمی از آن. فقط حدود یک قاشق چایخوری.
هر وقت دیدید که میزان نیتریت شما به ماکسیسم خود رسیده و شروع به کاهش کرد، بدانید که تقریباً کارتان تمام شده است. در تجربیاتی که من داشتم چرخه آکواریم سه تا چهار روز بعد از این زمان کامل شد. اما این زمان برای افراد مختلف ممکن است متفاوت باشد. زمانی که میزان نیتریت و آمونیاک به صفر رسید چرخه آکواریم شما کامل شده است. حالا زمان آن است که مقدار زیادی از آب آکواریم را تعویض کنید ( در حدود 50 تا 80 درصد ). لوازم فیلتر خود را تعویض نکنید و در حین تعویض آب شن های کف آکواریم را نیز تمیز ننمایید. آکواریم را دوباره با آب مناسب پر کنید و دمای آن را تا حدی که برای ماهی انتخاب شده نیاز است پایین بیاورید. اجازه دهید که چند ساعت یا برای تمام مدت شب، همه چیز روال خود را طی کند . دوباره میزان آمونیاک و نیتریت را چک کنید و اگرمیزان هر دوی آنها هنوز صفر بود، چرخه آکواریم به خوبی انجام شده و آماده پذیرش ماهی می باشد.
| دسته بندی | دام و طیور |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 23 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 17 |
مقاله بررسی پرورش شترمرغ در 17 صفحه ورد قابل ویرایش
پرورش شتر مرغ
مطابق جدول زمانی ارائه شده با خرید 2 قطعه شتر مرغ نر و 5 قطعه شتر مرغ ماده و خرید 10 قطعه شتر مرغ یک ساله و خرید 125 تخم شتر مرغ فعالیت پرورشی شروع شده و در سال اول تعداد شتر مرغ های مولد را افزایش می دهیم تا بتوانیم ظرفیت مزرعه را به 200 قطعه برسانیم ، که در نهایت در پایان سال پنجم مزرعه به ظرفیت کامل می رسد .
پرورش شتر مرغ دارای مراحلی به قرار زیر است :
1- خرید شتر مرغ های مولد و یکساله و تخم تشر مرغ
2- ایجاد تأسیسات و ساختانهای جهت نگهداری شتر مرغ
3- ایجاد مزرعه شتر مرغ جهت تغذیه شتر مرغ ها
1- شتر مرغ های خریداری شده برای شروع کار :
|
ردیف |
نوع شتر مرغ ها |
تعداد |
|
1 |
شتر مرغ بالغ نر |
2 |
|
2 |
شتر مرغ بالغ ماده |
5 |
|
3 |
شتر مرغ یکساله |
10 |
|
4 |
تخم شتر مرغ |
125 |
سال شروع (1384 )
با توجه به 5 ماده مولد خریداری شده که هر کدام 60 عدد تخم می گذارند و 125 عدد تخم شتر مرغ خریداری شده و همچنین در نظر گرفتن 60 الی 70 درصد قدرت باروری ، متوسط 85 درصد و 20 درصد تلفات جوجه ، 324 جوجه خواهیم داشت که از این تعداد 160 عدد جوجه ماده و 160 عدد جوجه نر می باشند .
پایان سال 1384
در پایان سال 1384 تعداد شتر مرغ ها بر اساس جدول زیر می باشد .
|
ردیف |
نوع شتر مرغ ها |
تعداد |
|
1 |
شتر مرغ بالغ نر |
2 |
|
2 |
شتر مرغ بالغ ماده |
5 |
|
3 |
شتر مرغ یکساله |
290 |
|
4 |
جوجه یکروزه |
300 |
فروش از سال 1384
با توجه به تولید و جهت بدست آوردن قسمتی از سرمایه گذاری مطابق جدول فروش زیر را خواهیم داشت .
|
ردیف |
نوع |
کل |
جهت فروش |
باقی مانده |
|
1 |
جوجه یکروزه |
300 |
200 قطعه |
100 قطعه |
|
2 |
شتر مرغ یک ساله |
290 |
250 قطعه |
40 قطعه |
سال اول 1385
تعداد بالغین ما با توجه به خریداری 7 قطعه شتر مرغ بالغ در سال قبل و خریداری 1 قطعه شتر مرغ نر و 4 قطعه شتر مرغ ماده ، تعداد شتر مرغ های بالغ در این سال به 12 قطعه خواهد رسسید (3 قطعه نر و 9 قطعه ماده ) که با این شرایط تا پایان سال 1385 انتظار تولید زیر را خواهیم داشت .
پایان سال 1385
تعداد شتر مرغ ها بر اساس جداول زیر می باشد .
|
ردیف |
نوع شتر مرغ ها |
تعداد |
|
1 |
شتر مرغ بالغ نر |
3 |
|
2 |
شتر مرغ بالغ ماده |
9 |
|
3 |
شتر مرغ یکساله |
100 |
|
4 |
جوجه یک روزه |
540 |
فروش از سال 1385
با توجه به تولید و جهت به دست آوردن قسمتی از سرمایه گذاری مطابق جدول فروش زیر را خواهیم داشت .
|
ردیف |
نوع |
کل |
جهت فروش |
باقی مانده |
|
1 |
جوجه یکروزه |
540 |
400 قطعه |
140 قطعه |
|
2 |
شتر مرغ یک ساله |
100 |
50 قطعه |
50 قطعه |
سال دوم 1386
تعداد بالغین ما با توجه به خریداری 10 قطعه شتر مرغ یکساله ( مطابق جدول -3 ) در سال 1384 که در سال 1386 به سن بلوغ رسیده اند و خریداری 2 قطعه شتر مرغ بالغ و 6 قطعه شتر مرغ ماده ، تعداد کل شتر مرغ های بالغ 10 نر و 20 ماده می باشد که تا پایان سال 1386 انتظار تولید بر اساس زیر را خواهیم داشت .
ساختمان و تاسیسات
برای نگهداری شتر مرغ ها از حصار و سایه بان ( پناهگاه ) به همراه چراهگاه مناسب می گردد . برای هر شتر مرغ بالغ 4300 متر (5 عدد چراگاه 17 هکتاری که در هر چراگاه 39 شتر مرغ مولد نگهداری می شود) و برای شتر مرغ های پرواری حدوداً 11 متر (5 عدد چراگاه 2500 متری که در هر چراگاه 240 شتر مرغ پرواری نگهداری می شود). همچنین در این طرح برای مولد ها بطور جداگانه محل عراضی کشت علوفه نیز در نظر گرفته شده است که حدوداً 80 هکتار می باشد. سایبان پیش بینی شده برای 39 شتر مرغ مولد و برای پرواری ها حدوداً 240 قطعه در نظر گرفته شده است . بدهی است محوطه نگهداری بایستی عاری از هر گونه اشیاء براق و تیز باشد . حصار کشی ها در دو نوع شیمی و فنس ( توری ها با چشمه ریز ) با ارتفاع 5/1 تا 2 متر در نظر گرفته شده است که نوع اول عمدتاً برای چراگاه و نوع دوم برای بهار بند استفاده خواهد شد . برای تغذیه پرنده ها از آبشخور و دان خوری ها مناسب و قابل شستشو استفاده شده است . جهت جوجه کشی محلی برای نگهداری تخم ها و دستگاه آنکوباتور ، هچر و نیز محل پرورش جوجه با تجهرزات لازم و قابلیت ضو عفونی در نظر گرفته شده است و همچنین 5 دستگاه آنکوباتور و 1 دستگاه هچر در نظر گرفته شده است . بطور کلی سطح مورد نیاز برای تاسیسات و تجهیزات همراه با سایر اماکن پیش بینی شده از قبیل ساختمان های اداری ، کارگری و نیز قرنطینه و امور بهداشتی و کشت دانه برای تغذیه ، شتر مرغ ها حدوداً 200 هکتار می باشد که محوطه چراه گاه ها و یونجه زار ها و بهار بند ها فنس کشی می شود .
عددی 2000 : ظرفیت ستر ( 5 دستگاه 400 عددی )
عدد 400 : ظرفیت هیچر ( یک دستگاه 400 عددی )
هزینه خرید و انتقال شتر مرغ به تفکیک سال
|
شرح |
سال شروع |
سال اول |
سال دوم |
سال سوم |
|
شتر مرغ بالغ |
189.000.000 |
54.000.000 |
216.000.000 |
|
|
شتر مرغ یکساله |
120.000.000 |
|
|
|
|
تخم شتر مرغ |
50.000.000 |
|
|
|
|
هزینه قرنطینه و حمل شتر مرغهای بالغ |
35.000.000 |
25.000.000 |
40.000.000 |
|
|
هزینه قرنطینه و حمل شتر مرغ های یکساله |
40.000.000 |
|
|
|
|
هزینه حمل تخم شتر مرغ ها |
5.000.000 |
|
|
|
|
جمع |
439.000.000 |
79.000.000 |
256.000.000 |
|
جدول – 18
جدول 19 : هزینه ساختمان و تاسیسات
|
ردیف |
شرح تاسیسات |
مقدار |
واحد |
هزینه واحد ( ریال ) |
هزینه کل ( ریال ) |
مشخصات فنی |
|
1 |
جایگاه مسقف |
2.375 |
متر مربع |
200.000 |
475.000.000 |
با توجه به پلان 1 و 2 در ابعاد 40*60 متر مربع |
|
2 |
حصار کشی جایگاه شتر مرغ ها |
11.524 |
متر |
40.000 |
460.960.000 |
|
|
3 |
حصار کشی بهار بند |
4.464 |
متر |
40.000 |
178.560.000 |
حصار مشبک 1 با توجه به پلان 1 و 2 |
|
4 |
حصار کشی چراگاه |
27.640 |
متر |
25.000 |
691.000.000 |
حصار سیمی 1 با توجه به پلان 1 و 2 |
|
5 |
انبار خوراک دام |
300 |
متر مربع |
250.000 |
75.000.000 |
سوله – کف بتن |
|
6 |
سالن جوجه کشی |
400 |
متر مربع |
500.000 |
200.000.000 |
اسکلت فلزی- سقف تیراهن- قسمت های تماما قابل شستشو |
|
7 |
سالن پرورش جوجه |
1.050 |
متر مربع |
500.000 |
525.000.000 |
سوله- کف بتن- همراه کلیه تجهیزات سالن |
|
8 |
ساختمان مدیریت و کارگری |
1.050 |
متر مربع |
400.000 |
420.000.000 |
اسکلت فلزی- سقف تیرآهن- دیوار آجر کاری |
|
9 |
کشتارگاه و تجهیزات اولیه |
300 |
متر مربع |
500.000 |
150.000.000 |
اسکلت فلزی- سقف تیرآهن- قسمت های تماما قابل شستشو |
|
10 |
چاه آب |
1 |
حلقه |
120000000 |
120.000.000 |
به عمق یکصد متر با قطر لوله 12 اینچ |
|
11 |
منبع هوایی |
3 |
عدد |
5.000.000 |
20.000.000 |
با حجم کوچک |
|
جمع کل 3.405.500.000 |
||||||
| دسته بندی | علوم انسانی |
| فرمت فایل | doc |
| حجم فایل | 55 کیلو بایت |
| تعداد صفحات فایل | 100 |
مقاله بررسی پدیده شهرنشینی در 100 صفحه ورد قابل ویرایش
مقدمه :
شهر و شهر نشینی ایران که در طول سالهای متمادی دچار دگرگونی و تغییر بنیادی نشده بود ، همزمان با درگیری در روابط جدید سرمایه داری جهانی وارد دوره ای از تغییرات و دگرگونیهایی شد که اگر چه ریشه در زیر ساخت های اقتصادی ( تولیدی و صنعتی ) جامعه ایران نداشت اما به هر حال متأثر از شیوه ها و روشهای نوین تولید و توزیع ، مبادله و مصرف و نیز تحت تأثیر عوامل خارجی و داخلی رشد ، چالش های جدیدی را ایجاد کرد تکامل نیافتن نظام سرمایه داری در ایران به دلیل موانع متعدد ساختاری درونی ، افزایش بهای نفت در دهه پنجاه و اصلاحات ارزی که خود حاصل پایان عمر هم نشینی نظام سرمایه داری با نظامات آن پیشین بود تأثیرات دامنه داری بر الگوی شهرنشینی و شهر در ایران داشتند . از یک سو استقرار صنایع و کارخانجات در محدودة بلافصل شهرها و عمدتاً کلان شهرها و رواج نسبی روابط سرمایه داری سوداگر و وابسته در آن و از طرف دیگر بی نیاز شدن شهرها از بازار روستاها و قطع ارتباط تاریخی شهر و روستا موجب تقویت نقش و جایگاه شهرها شده و از سوی دیگر اصلاحات ارضی موجب تخریب بنیانهای زیست و معیشت روستاییان گردیده و اینها بر روی هم نامعادله ای ساختند که حاصلش مهاجرت گسترده روستائیان به شهرهای بود که بنیانهای تولید آن به درجه ای از کمال نرسیده بود که قدرت جذب انبوه مهاجران را داشته باشد . انبوه مهاجرین جذب شده به شهرها نیاز به سر پناه و مسکنی داشتند که با توجه به وضعیت درآمدی خود قادر به تأمین آن نبوده و در عمر کمتر طرح و برنامه ای نیز به تأمین مسکن برای آنها توجه می شود . آنها که نمی توانستند در بازار رسمی زمین و مسکن نیاز خود را برآورده سازند ، در بازار غیر رسمی زمین و مسکن گونه ای متفاوتی از سرپناه را تقاضا می کردند که در سالهای دهه پنجاه آلونک نشینی ، زاغه نشینی و حاشیه نشینی را شکل دادند . این مجموعه های سکونتی حاشیه ای که در بافت درونی یا حاشیه ای شهرها به ویژه کلان شهرها ایجاد می شوند . به تدریج جای خود را به مجموعه های سکونتی جدیدی دادند که در خارج از محدوده قانونی کلان شهر و در حریم استحفاظی آن شکل گرفته و در عین مشابهت با آنها متفاوت بودند ؛ امنیت در تصرف و فقدان خطر و تهدید تخریب ، مکان گزینی در حوزه عمل کلان شهر و در طول محورهای عمده منشعب از کلان شهر و نیز در نزدیکی مکانهای عمده صنعتی و اشتغال عملاً بستری را فراهم ساخت که جمعیت انبوه مهاجر ساکن در محدوده کلان شهری به سمت آنان سرازیر شده و پدیده ای جدید را در نظام و مکان کلان شهری شکل دهنده این پدیدة جدید که با مشخصه هایی چون خودرو بودن و بی اعتنایی به ضوابط و مقررات شهر سازی و ساختمانی ، اتکاء به حریم وارده خود جوش مردمی تأثیر ناپذیری از مدیریت و کنترل های دولتی و رسمی و امثال آنها شناخته می شوند ، « سکونت گاههای خودرو » نامیده شده اند . آنها نه جزئی وابسته به کلان شهر که سکونتی گاهی با استقلال نسبی از آن هستند که حداقل در ابتدا پایه های شغلی و معیشتی خود را در کارخانجات و صنایع پیرامون جستجو کرده و سپس و با تأمین خدمات و زیر ساخت ها در مراحل بعدی رشد به درجه ای از استقلال خدماتی می رسند و توسط نهادهای رسمی به عنوان شهر به رسمیت شناخته می شوند و در هر حال در سالهای اخیر به عنوان نوعی الگوی سکونت جدید ، ما بین شهر و روستا ـ در منطقه کلان شهری مطرح شده اند که در مورد تهران حدود 20 درصد جمعیت منطقه شهری را در خود جای داده اند .
این پدیده رو به گسترش که با چالشهای نظری ـ کارشناسی و اجرایی متفاوتی مواجه بوده و هست ، نیازمند بازشناسی و کالبد شکافی است تا با شناخت ساز و کارهای شکل گیری و تحول و عوامل مؤثر در آن تحت مدیریت هدایت و نظارت در آید و تا جایی که امکان دارد بسامان شده و برنامه دار گردد .
بیان مسئله
افزایش سریع و گسترده جمعیت شهرهای جهان سوم که غالباً در حوزه مناطق کلان شهری به وقوع پیوسته است طی سه دهه گذشته موجب بروز عوارض متعدد شهری شده است که از آن میان پدیده سکونت گاههای بی ضابطه و حاشیه ای به دلیل ارتباط مستقیم با یکی از نیازهای پایه ای انسان ( مسکن ) اهمیت خاصی دارد که برابر اطلاعات موجود بین نصف تا جمعیت شهرهای جهان سوم را در خود جای داده اند . این در حالتی است که بخش قابل توجهی از جمعیت شهری اضافه شده جهان سوم نیز در سکونت گاههای غیر رسمی اسکان می گزینند .
در 1985 بیش از 000/1000 نفر در قاهره ، 000/500 نفر در بانگوی افریقای مرکزی و 000/740 نفر در لوزاکای زامبیا در سکونت گاههای غیر رسمی و مناطق حاشیه ای ساکن بوده اند .
بر مبنای بررسی های طرح مجموعه شهری تهران در طول سه دهه گذشته جمعیت شهر تهران 3/2 برابر اما جمعیت منطقه شهری 8/7 برابر شده است که خود به مفهوم اسکان جمعیت به مراتب بیشتر در حوزه کلان شهری ( منطقه پیرامون تهران ) است .
ضرورت ، اهمیت و اهداف پژوهش
با توجه به روند رو به رشد پدیده حاشیه نشینی در شهرهای بزرگ ایران به ویژه تهران که مشکلات متعددی را در زمینه های اقتصادی ، اجتماعی ، فرهنگی و سیاسی باعث شده است و از آنجا که این پدیده به قدر کافی مورد مطالعه و بررسی قرار نگرفته و اتخاذ شیوه های درست برخورد با این پدیده مستلزم تحقیقات جامع و فراگیری است که کلیه ابعاد و جنبه های پدیده حاشیه نشینی را مورد بررسی و دقت نظر قرار دهد ، تحقیق حاضر در راستای ارائه شناخت دقیق و درست از این پدیده و در نتیجه برخورد صحیح با آن ضرورت می یابد . طرحهای شهری و شهرسازی و به ویژه ضوابط و مقررات شهرسازی و ساختمانی آنها هنگامی که با ویژگیها و مشخصات این سکونت گاهها در مراحل مختلف رشد انطباق نداشته موجب ایجاد بحران و اختلال در روند دگرگونی آنها شده ضمن اینکه از سازماندهی مطلوب آنها بازمانده ، پتانسیل ها و ظرافیت های موجود در آنها را نیز به محدویت و تنگنا تبدیل کرده است و در بهترین حالت به تکثیر آنها در گسترش در پهنه منطقه کلان شهری منجر شده است .
بر این اساس به نظر می رسد تحقق حاضر بتواند فرایند شکل گیری ، دگرگونی و تغییرات پدپده و نیز عوامل داخلی و خارجی مؤثر بر آن را تبین نماید و بستر لازم را برای ارزیابی عینی نتایج و برخوردهای سیاست ها و روش های برخورد با پدیده فراهم آورد .
3 ـ 1 ـ تبیین تفاوتها و عدم تشابه فرایند و عوامل مؤثر به شکل گیری و دگرگونی سکونتگاههای خودرو در ایران
پیش از آنکه مبحث فرایند و عوامل مؤثر در شکل گیری سکونتگاههای خودرو را به پایان ببریم با توجه به تفاوتهای این روند در ایران با سایر کشورهای ( توسعه یافته و نیافته ) بررسی می شود :
اصولاً به دلایل اقتصادی چون درآمدهای نفتی و چرخش سوداگرانه سرمایه و پول در جامعه ما و نیز دلایل اجتماعی و فرهنگی چون وجود همبستگی و پیوندهای اجتماعی قومی و نیاز به تصرف ملکی و خانه مشخص ، گونه خاصی از سکونتگاههای خودرو در ایران شکل گرفته حداقل در مراحل دگرگونی و نسل دوم آنها تفاوتهای اساسی با کشورهای توسعه نیافته دارد .
پیران اشاره می کند که تا زمان حاضر پیدایش اجتماعات آلونکی در ایران با روند پیدایش آنها در سایر جوامع قابل مقایسه نبوده است ؛ در حالیکه در امریکای لاتین و جنوب شرق آسیا حداقل در دهه های 1960 و 70 شاهد شکل گیری دهها هزار واحدهای آلونگی هستیم . از طرفی هم ساخت کالبدی آلونک نشینی در ایران به مراتب قابل قبول تر از سایر کشورهاست . ( پیران ؛ 1374 : 126 و 127 )
او بیشتر از این سه عامل را در این رابطه مؤثر دانسته و معرفی کرده است :
1 ) درآمد سرشار نفت که طی دهه پنجاه بازار خدماتی گسترده و برای چند سال متوالی ثبات نسبی شغلی و درآمدی ایجاد کرده است .
2 ) وقوع انقلاب اسلامی و تصرف زمین ( بویژه در تهران ) توسط کم در آمدها و اجرای چند طرح اسکان در اوایل انقلاب .
3 ) اهمیت روانی داشتن سر پناه که در طول تاریخ ایران اهمیت خانه و کاشانه و چهار دیواری اختیاری و ترجیح محیط بسته اندرون و فرار از محیط نا امن بیرون را ایجاد کرده است .
او معتقد است که مجموعه ای از عوامل اقتصادی ، روانی و فرهنگی سبب تعدیل تمایل به آلونک نشینی شده بدون آنکه زمینه ساختاری مسکن نابهنجار از بین رفته باشد .
حبیبی نیز با رد نظراتی که درصد و عام کردن موضوع و نادیده گرفتن تفاوت جوامع در رابطه با پدیده سکونت گاههای حاشیه کلانشهر می باشد اشاره می کند که در ایران با توجه به بالا بودن در درآمدهای ناشی از دلارهای نفتی حتی اقشار کم درآمد هم از حد درآمد لازم برای زیست برخورداند که این قابل مقایسه با حداقل درآمد کشورهای فقیر نیست . در چنین شرایطی که قطبی شدن سازمان اجتماعی بر مبنای « زرنگی » و انطباق فرد با روابط سوداگرانه تعریف شده و مسکن یافت فضای و ساخت کالبدی هم کالائی سوداگرانه است . مسکنی با حداقل امکانات و سرمایه گذاری تا حدی که دیگر امکانات سرمایه گذاری را سلب نکند . از طرف دیگر روابط اجتماعی و فرهنگی جامعه ما گستردگی روابط بین افراد و گروهها را موجب شده که در آن داشتن حریم خصوصی شرط اساسی سکنی گزینی است . در نتیجه آن در مقیاس ملی کانونهای زیستی با حداقل امکانات اما حداکثر بهره وری است که در درون خود اما منسجم و سازمان یافته است . بافتی که دقیقاً تاریخی است و ساخت و سازمان فضایی آن هم دقیقاً تابع شرایط اجتماعی و اقتصادی حاکم بر جامعه است .
2 ـ نقش ، عملکرد و ویژگیهای عام سکونت گاههای خودرو در ایران و منطقه شهری تهران در مراحل شکل گیری و گذار
اگر چه بر مبنای نظریات پیشین سکونت گاههای حاشیه ای و حاشیه نشینی مصارف فقر و نداری ، جرم و جنایت و آسیب های فراوان اجتماعی و فردی ، جرم خیزی و …. تلقی می شود و آنها حتی در برخی نظریات رادیکال مظهر رشد لمپنیسم و طبقات فرو دست معرفی شده اند اما رویکرد نظری دو دهه اخیر اصولاً به کارکردهای مثبت و نقش قابل تأمل این سکونت گاهها در اسکان کم درآمد ها ، نقطه شروع و تجربه آغازین زندگی شهری ، ضربه گیری در مقابل صدمات و آسیب های احتمالی به کلانشهرها ، کمک به تقسیم کار با شهر مادر و مشارکت فضایی با مادر شهر و …. جلب توجه کرده و جلب توجه کرده و راهبردهای توانمند سازی و کمک به ساکنین جهت ارتقاء وضعیت محیط مسکونی خودشان را در دستور کار قرار داده اند .
این سکونت گاهها که زمانی آلونک نشینان درون کلانشهرها را تشکیل می دادند امروزه به صورت مجموعه های زیستی به فعالیتی مستقل از شهر مادر در منطقه کلانشهری نقش و جایگاه خود را تثبیت کرده و به رسمیت شناخته شده اند . آنها به تدریج سازمان اداری ـ سیاسی مستقل خود را پیدا کرده ، عناصر شهری را جذب کرده و نهایتاً به مرحله ای از رشد می رسند که در تقسیم کار با شهر مادر شرکت کرده و در منطقه کلانشهری نقش و جایگاه خود را تثبیت می کنند . سکونت گاههای خودروی پیرامون کلانشهری ایران و بویژه تهران دارای مشخصات و ویژگیهای متمایز از سایر کشورهای توسعه نیافته هستند . رشد آنها پس از طی مراحلی و با تهیه طرحهای رسمی شهری و شهرسازی و حاکمیت نسبی ضوابط و مقرارت که کمتر هم با شرایط و ویژگیهای زیر ساختی این سکونت گاهها سازگاری دارد متوقف شده و از آن پس سکونت گاههای اقماری آنها در جرگة رشد سریع وارد می شوند و گاه حتی نوعی تقسیم کار حوزه ای بین این مجموعه های سکونتی خودرو برقرار می شود که برخی از پژوهشگران اطلاق واژه منطقه شهر را مجاز دانسته و بر این باورند که کانونهای زیستی حاشیه ای گونه ای از نوشهرهای هستند که در روندی غیر کلاسیک کارکرد نوشهرهای کلاسیک کلاشهر توسعه یافته را بر عهده گرفته اند .
اما در تحلیل نهایی به دلیل ضعف های ساختاری و بنیادی چون هم نواختی و عدم تنوع کافی اجتماعی شغلی ، عدم اتکاء بر مبانی رشد اقتصادی منسجم و مبنای مصرفی دکتر تولیدی این سکونت گاهها در جایی بین شهر و روستا می مانند . میزان گرایش آنها به هر یک از ایندو ( شهر یا روستا ) تابعی از مرحله رشد ، سابقه قبلی سکونت گاه و مشخصات ساکنین است . به هر حال آنچه در حاشیه کلانشهر تهران اتفاق افتاده است پدیده ای جدید در نظام اسکان در کشور است که خود ریشه ای عمیق در زیر ساخت های شهرنشینی و شهرگرایی و روند شهری شدن در ایران دارد .
سید محسن حبیبی در تبیین نظری چگونگی دگرگونی مجموعه های زیستی پیرامون کلانشهر به این نکته توجه می دهد که دگرگونی این مجموعه ها نه بر مبنای تحول در سازمان تولیدی جامعه و تعریف اجتماعی ـ اقتصادی آن که بر مبنای استحاله به یک جامعه مصرفی رخ داده است . اگر چه دگرگونیهای مقدماتی و شکل گیری این مجموعه های ناشی از ایجاد بازار کار در محورهای منتهی به شهر بزرگ بوده است اما در سالهای بعد ( بویژه دهه پنجاه به بعد ) آنها ناشی از وجود پول و روابط سودگرانه ناشی از آن در شهر بوده است . حبیبی و دیگران کارکردهای عام مجموعه های زیست پیرامون کلانشهرها نکات زیر را مورد تأکید قرار داده اند :
¨ این مجموع ها از نظر اسکان جمعیت نقش خود را به خوبی ایفا کرده ند . آنها ضربه گیر اصلی سیل مهاجرتها به شهر مادر هستند و در بسیای موارد در عین مجاورت با آن توانسته اند هویتی خاص برای خود و ساکنان فراهم آورند .
¨ مجموعه اسلامشهر با کانونهای زیستی خود در حال مشارکت قضایی با شهر تهران است . هر یک از این کانونها می توانند نقشی با معنا چه در پذیرش مهاجر در چه در توزیع فضایی فعالیتها و جمعیت باز می کند .
¨ شکل گیری و ظهور این کانونهای زیستی نه برای تشکیل کلان شهر دیگر ، بلکه در امتداد نیازهای کلانشهر اصلی رخ ماده است .
¨ کانونهای زیستی متشکله اسلامشهر به گونه ای خود بخودی در خدمات رسانی . به نقاط زیستی تحت نفوذ مستقیم خود با تهران شریک شده ند . شاید به اعتباری بتوان گفت که این کانونها نوشهرهایی هستند که از طریق فرایندی کلاً غیر کلاسیک در شرایط کشور ما ظهور کرده اند .
¨ توسعه مجموعه های پیرامونی عمدتاً ناشی از موقعیت ارتباطی نسبت به شهر اصلی ( مرکزی ) و محورهای فعالیت شهر است . آنها مکان خوابگاهها نیروی کار صنایع شهر مرکزی و محورهای فعال اقتصادی آنها محسوب می شوند .
آنها همچنین مشخصات و ویژگیهای مجموعه های سکونتی حاشیه کلانشهر را بر مبنای مطالعه مجموعه اسلامشهر به شرح زیر بر شمرده اند :
¨ خاستگاه مهاجرتی ، علل مهاجرت ، ویژگیهای فرهنگی ، محلی و منطقه ای در سکنی گزینی ، مجاورت و همجواری و از آنجا در تشکیل جامعه در خود و جدایی گزینی فرهنگی ـ اجتماعی و گهگاه اقتصادی مجموعه هایی چون اسلامشهر نقشی عهده دارد .
¨ استحاله روستاهای پیرامونی به کانونهای زیستی جدید سبب شکل گیری « جوامع در خود » می شود که خصیصه عهده آنها « خود اتکایی نسبی » ، ارتباط مستقیم با شهر بزرگ و نقاط کار مربوط بدان و عدم ارتباط مستقیم با یکدیگر است . آنها با محدوده های مشخص کالبدی تعریف می شوند . آنها علیرغم فاصله نزدیک با
هم به سبب خصیصه اجتماعی خود ، میلی به ادغام در یکدیگر ندارند …. گو اینکه با تمرکز جمعیت در یک نقطه مواجه ایم اما این تمرکز در درون خود تا متمرکز است .
¨ کانونهای متشکله اسلامشهر در بسیاری از موارد با تهران رابطه منسجم و در هم تنیده ندارند بلکه از نوعی خود محوری برخورداند . این خود محوری / خود اتکایی در خود مجموعه هم مصداق دارد . این کانونها در داخل خود هم « وابستگی متقابل » ندارند ، به هر یک از آنها در اتصال مستقیم با بند ناف تغذیه کننده کانون ( جاده تهران ـ ساوه ) در ارتباط با مکانهای اشتغال قرار گرفته و درجه این اتصال آن اندازه قوی است که هیچگونه محوری موازی جاده ساوه جهت اتصال ثانوی کانونها شکل نگرفته است . این امر بیش از آنکه کالبدی باشد ، برخاسته از ویژگیهای فرهنگی و خود اتکایی کانونهاست .
¨ نظارت اجتماعی غیر رسمی ، هویت اجتماعی ـ فرهنگی خاص هر کانون ، جابجایی روزانه به محل کار …. موجب نوعی جدایی گزینی اجتماعی کانونهای زیستی و خصوصیت یافتن هر چه بیشتر آنها شده و منجر به نوعی امنیت روانی ـ اجتماعی و همبستگی و هم یاری در همه زمینه ها می شود .
5 ـ 1 ـ نقش آتی سکونت گاههای خودرو در مسکن شهری
سکونت گاههای خودرو پدیده هایی گریز ناپذیر در مناطق شهری محسوب می شوند . شهرهای بزرگ از دیر باز مهاجران را از روستاها و شهرهای کوچکتر به خود جلب کرده اند و این مهاجرتها به ایجاد سکونت گاههای خودرو بیشتر انجامیده است . هیچ راه حل جامع و سریعی برای این معضل وجود ندارد . با توجه به گریز ناپذیر بودن این پدپده و ضرورت دارد نگرش به اسکان غیر قانونی ، ساکنان غیر قانونی و سکونت گاههای غیر قانونی دگرگون شود . یک رهیافت که با اقبال مقامات دولتی مواجه شده است ، رهیافت توانمندسازی بوده است . در این رهیات به جای اتخاذ نگرش تقابلی ، دولت ها سعی می کنند محیطی توانمند ساز به وجود آورند که مردم در این محیط با استفاده از منابع خودشان ، راه حل هایی منحصر به فرد برای مشکلات مسکن خود پیدا کنند .
Defining squatter setflements
نوشته : Hari srinivas
آدرس اینترنتی :
2 ـ دو مورد پژوهشی
الف ) مصر
منشیت ناصر ( Manchiet Nasser) که با جمعیتی بین 350 تا 500 هزار نفر در مرکز قاهره واقع شده ، بزرگترین سکونت گاه غیر رسمی در مصر است این منطقه به مدت بیش را چهاردهه ساکنانی را از نواحی روستایی به خود جلب کرده است که در جستجوی خدمات بهتر و درآمد بیشتر بوده اند . زمین پر از پستی و بلندی منشیت ناصر و نیز فقدان خدمات شهری اساسی همچون آب آشامیدنی ، بهداشت ، دسترسی به راه و تاسیسات مراقبتی شده تا این منطقه به منبع خطر و ناامنی تبدیل شود . در طول سالها ، ساکنان منشیت ناصر کوشیده اند تا از آسیب پذیری بهداشتی و اقتصادی خود بکاهند ، اما تا زمانی که مقامات محلی و کشوری به کمک آنها نشتافتند ، زندگی در این سکونت گاه همچنان با خطر همراه و رو به وخامت بود . مداخله و کمک مقامات دولتی که با را ضمایر متخصصان بومی و بین المللی انجام شد ، اسکان برنامه ریزی برای ارتقای سطح زندگی در این سکونت گاه را به شیوه ای که ساکنان آنجا را توانمند سازند و آنها را در فرآیند تصمیم گیری وارد ، فراهم آورد . مشارکت دولت ـ جامعه در منشیت ناصر عامل اصلی موفقیت در اجرای این برنامه است و باید در سایر کشورهای آفریقایی که با مشکل سکونت گاههای غیر رسمی در مراکز مهم شهری فرد روبرو هستند ، اجرا شود .
تجزیه منشیت ناصر از بسیاری جهات نخستین تجربه از این نوع و مصر بود . نخستین برای بود که دولت مصر باعث رفت ساکنان در چنین مقیاس به ارتقای سطح کیفی زندگی در یک سکونت گاه غیر رسمی اقدام جدید مورد استفاده قرار گرفته ، منحصر به فرد بود . ساز و کارهای اجرای این طرح برای تحسین بار در طرحی که دولت از آن حمایت تامی می کرد ، اجرا شدند . از تجربه مشیت ناصر درسهای زیر گرفته شد :
1 ـ توسعه تدریجی اتحاد بین گروه های به حاشیه رانده شده جامعه و دولت از طریق گفتگوی شفاف و سازنده ممکن است .